Минималецот во регионот постојано ѝ бега на Македонија

Македонскиот минималец останува меѓу најниските во регионот и покрај тоа што од април 2026 година е зголемена минималната плата на 26.046 денари нето, односно околу 423 евра. Додека кај нас работниците со најниски примања чекаат ново зголемување, соседните земји продолжуваат да ја зголемуваат минималната плата, а разликата станува сè повидлива.

Најнов пример е Србија, каде што се најавува ново зголемување на минималецот. Според најавите од српските власти, минималната плата треба да достигне 650 евра. Србија веќе во изминатиот период направи повеќе корекции на минималната плата, што ја зголеми разликата во однос на Македонија.

За споредба, минималната плата во Хрватска е 1.050 евра бруто, односно околу 800 евра нето, додека во Словенија минималецот достигнува 1.482 евра бруто или околу 1.000 евра нето. Во Црна Гора, минималната плата се движи од 600 до 700 евра, зависно од степенот на образование.

И Босна и Херцеговина има повисок минималец од Македонија. Во Федерацијата БиХ, минималната плата за 2026 година е околу 500 евра. Во Бугарија, која има најниска минимална плата меѓу членките на Европската Унија, таа изнесува околу 620 евра бруто, додека во Романија минималната плата е над 800 евра бруто.

Така, Македонија, со нето минимална плата од околу 423 евра, останува на самиот крај во регионалната споредба. Притоа, важно е да се има предвид дека споредбата на самите износи не ја покажува целата слика, бидејќи трошоците за живот и куповната моќ се различни од земја до земја.

Сепак, разликата во номиналните примања е доволно голема за да ги отвори прашањата за конкурентноста на македонскиот пазар на трудот. Особено во услови кога се соочуваат компаниите со недостиг на работници, ниските плати се еден од факторите што влијаат врз одлуката на дел од работоспособното население да бара подобро платена работа во странство.

Минималната плата во Македонија се зголемува од година на година, но темпото на раст во соседството покажува дека трката за повисоки примања продолжува. Додека другите земји се обидуваат да го подигнат стандардот на најниско платените работници, Македонија останува со прашањето колку брзо може да го намали јазот со регионот без зголемувањето на платите дополнително да ги оптовари работодавците и економијата.

Оттука, минималецот повеќе не е само прашање на плата. Тој станува прашање на животниот стандард, конкурентноста на македонската економија и на задржувањето на работниците во земјата. (A.С.)