Политички судири во Албанија: Сигнални ракети и димни бомби во парламентот, Бериша отстранет од говорницата

Сериозни немири избија во албанскиот парламент за време на напната седница, откако опозициските пратеници ја блокираа говорницата, запалија факели и димни бомби и се обидоа да ја прекинат редовната работа на законодавното тело. Во центарот на оваа политичка конфронтација беа премиерот Еди Рама, лидерот на опозицијата Сали Бериша и прашањето за одземање на имунитетот на поранешната заменик-премиерка Белинда Балуку.

И покрај хаотичните сцени во салата и жестокото противење од страна на Демократската партија на Албанија, парламентот пристапи кон гласање и со 84 гласа – бројот потребен за квалификувано мнозинство – усвои нов предлог-закон што се однесува на Банката на Албанија.

На седницата присуствуваа и Рама и Балуку, а прашањето за имунитетот на Балуку дополнително ги зголеми тензиите во парламентот. Бленди Химчи, пратеник од опозициската Демократска партија, побара да ѝ се одземе имунитетот на поранешната заменик-премиерка, со што се отвори уште еден фронт во веќе длабоко вкоренетиот конфликт меѓу власта и опозицијата.

Додека владејачкото мнозинство се обидуваше да ја спроведе предвидената агенда, опозициските пратеници ја блокираа говорницата со транспаренти и запалени факели. Чадот што ја исполни собраниската сала и попречувањето на редовната законодавна работа ја претворија седницата во отворена конфронтација меѓу двете политички страни.

Најдраматичниот момент се случи за време на обраќањето на Сали Бериша, кој упати остри критики кон владата во врска со постапувањето на полицијата кон студентите за време на неодамнешните протести во Тирана. Бериша ги обвини претставниците на владејачката Социјалистичка партија дека се одговорни за насилството врз младите, а потоа предложи полицијата на ист начин да постапува и со пратениците од владејачкото мнозинство.

„Овие што ги гледате овде се поголеми криминалци од оние што кршат коски и черепи. Тие заслужуваат солзавец и гумени куршуми“, изјави Бериша, според извештаите на албанските медиуми.

Неговите зборови предизвикаа нов бурен револт во салата. Претседателот на парламентот, Нико Пелеши, изјави дека лидерот на опозицијата поттикнал насилство од собраниската говорница и му го одзеде правото на збор за остатокот од седницата.

„Г-дин Бериша, вие поттикнавте насилство од собраниската говорница. Седнете на своето место, немате право на збор до крајот на денот“, рече Пелеши. Конфликтот не заврши само со вербални обвинувања. Четворица пратеници од Демократската партија – Бленди Химчи, Иви Касон, Џелал Мзиу и Бледион Налбати – беа отстранети од пленарната седница откако ја блокираа говорницата и запалија сигнални факели. Според извештаите, опозициските пратеници фрлале и предмети кон Рама, кој потоа ја напуштил салата.

Во меѓувреме, тензиите се пренесоа и на улиците во Тирана. Демонстранти се собраа пред зградата на парламентот, додека полицијата постави безбедносен периметар, спречувајќи ги да ѝ се приближат на зградата. Полициското присуство и безбедносните мерки укажуваа на тоа дека властите очекувале можност за понатамошна ескалација на ситуацијата. Немирите во парламентот се случуваат во контекст на повеќенеделни протести на студенти и граѓани кои бараат оставка од Еди Рама и промени во политичкото раководство на земјата. Демонстрациите дополнително го продлабочија конфликтот меѓу владејачките социјалисти и опозициската Демократска партија, која се обидува јавното незадоволство да го преточи во поширок политички притисок врз премиерот.

За Рама, оваа криза претставува нов тест за способноста на владата да ја задржи политичката контрола во момент кога опозицијата го засилува притисокот, како на улиците, така и во парламентот. За Бериша, пак, конфликтот е можност да ја обвини владата за репресија и да ги поврзе антивладините протести со пошироките барања за политички промени.

Едно е сигурно: седницата, која требаше да биде посветена на законодавна работа, се претвори во приказ на длабок политички јаз. Додека владата продолжува да го користи своето парламентарно мнозинство за да ги протурка своите одлуки, опозицијата јасно стави до знаење дека нема да попушти; истовремено, тековните протести покажуваат дека кризата во Албанија не стивнува.