Германската влада на канцеларот Фридрих Мерц, планира да воведе нова мерка во системот за боледување – таканареченото делумно боледување (Teilkrankschreibung).
Наместо сегашното правило „или сте целосно болни или целосно здрави“, лекарите во иднина би можеле да ја проценуваат работната способност во проценти (100%, 75%, 50% или 25%). Ова значи дека, на пример, лице кое нормално работи 40 часа неделно би можело да работи само 20 часа за време на болест.
Реформата ја предлага министерката за здравство Нина Варкен, а целта е постепено и порано враќање на вработените на работа и намалување на трошоците за боледување. Причината е високата стапка на отсуство – во просек од околу 19,5 денови боледување по вработен годишно во Германија.
Услови за делумно боледување
За некој да работи за време на болест во намален обем, мора да бидат исполнети три услови:
– лекар мора да утврди делумна работна способност
– вработениот мора да се чувствува способен за работа
– работодавачот мора да даде согласност
Доколку работодавачот не се согласи, останува класичното, целосно боледување.
Како би изгледало тоа во пракса
Идејата е конкретно наменета за подолго боледување (повеќе од четири недели).
Примери:
– некој со лесна болест може да работи од дома наместо да оди во канцеларија
– физички работник може привремено да работи административна работа
– работодавачите би можеле да помогнат со флексибилно работно време или работа од далечина
Финансиски аспект
првите шест недели: работодавачот сè уште ја плаќа целата плата
после тоа:
– работодавачот ги плаќа одработените часови
– здравственото осигурување го покрива остатокот преку боледување
Планирано е и намалување на боледувањето од 70 на 65 проценти од бруто платата, но вработените сè уште би можеле да бидат финансиски подобро отколку со целосно боледување во некои случаи.
Аргументи ЗА реформата
Поддржувачите посочуваат неколку предности:
– полесно и побрзо враќање на работа
– помалку вкупно денови за боледување
– задржување на работните навики и вештини
– подобра социјална инклузија, особено во случаи на ментални заболувања
– пофлексибилен премин од болест кон работа со полно работно време
Експертите нагласуваат дека многу луѓе не се ниту целосно здрави ниту целосно болни, туку некаде помеѓу – па затоа овој модел има смисла.
Критики и загриженост
Синдикатите и општествените организации предупредуваат на ризици:
– вработените би можеле да бидат под притисок да работат дури и кога не се подготвени
– закрепнувањето би можело да потрае подолго или состојбата би можела да се влоши
– постои ризик „доброволноста“ во пракса да не биде реална
Противниците истакнуваат дека предвременото враќање на работа би можело да го зголеми бројот и времетраењето на болестите на долг рок.
Планираната реформа носи пофлексибилен пристап кон боледувањето, но исто така покренува прашања за заштитата на здравјето на вработените. Ќе биде клучно одлуките да останат медицински засновани и вработените навистина да имаат избор. За предлог-законот сè уште треба да одлучи парламентот откако ќе помине низ владата, наведува „Феникс-магазин“.
