Што стои зад изјавата на Путин за можен крај на војната во Украина?

За прв пат од почетокот на проширената инвазија на Украина во февруари 2022 година, Владимир Путин наговести за можноста за непосреден крај на војната. Во разговор со новинарите по парадата, Путин ја отвори и можноста за преговори со Европа за нови безбедносни аранжмани. Тој го спомена Герхард Шредер, поранешен германски канцелар познат по своите блиски односи со Кремљ, како потенцијален европски преговарач.

Иако изјавите на Путин не значат дека мирот е близу, некои аналитичари веруваат дека тие го одразуваат растечкото незадоволство во Русија поради долгата војна. Со месеци, руските власти се борат да најдат нови војници за фронтот, додека војната трае подолго од советската „Патриотска војна“ од 1941-1945 година.

Покрај тоа, Русија не ги постигна своите тесни воени цели за целосна контрола врз Донбас.

Дел од руската економска елита сè повеќе отворено изразува загриженост за можноста за „иранизација“ на Русија, односно долгорочен живот под санкции и меѓународна изолација.

Војната дополнително ја исцрпи руската економија, додека трошоците од конфликтот постојано се зголемуваат.

Според проценките на некои аналитичари, и Москва и Киев би можеле да бидат принудени да направат тешки компромиси.

Украина практично веќе се помири со фактот дека веројатно нема воено да ги врати териториите што повеќе не ги контролира, додека Русија би можела да прифати дека нема да го окупира остатокот од Донбас, особено градовите како Краматорск и Славјанск, кои со години се претворени во силно утврдени одбранбени зони.

И покрај недостатокот на човечка сила, Володимир Зеленски успева да ги држи фронтовските линии благодарение на масовната употреба на беспилотни летала, пристапот до сателитски интернет и големата западна помош.

Новата финансиска поддршка од Европската Унија му овозможува на Киев финансиски да ги одржува воените операции најмалку уште една година, што испраќа сигнал до Москва дека продолжувањето на војната можеби нема да донесе дополнителни придобивки.

Путин во своето обраќање спомена и нов безбедносен аранжман во Европа, кој би можел да биде основа за евентуален компромис.

Доколку Русија успее да постигне договор за непроширување на НАТО на исток, Кремљ би можел да го претстави ова на домашната јавност како стратешки успех и основа за завршување на војната.

Од друга страна, Украина би можела да се согласи на договор со силни безбедносни гаранции и привилегиран пристап до Европската Унија.

Дополнителен мотив за евентуален мировен договор би можел да биде Доналд Трамп, на кого му е потребен значаен успех во надворешната политика за да го зајакне својот политички кредибилитет во САД и на меѓународно ниво.

Ова е особено важно по компликациите околу војната во Иран, поради што напредокот во Украина би можел да претставува важен политички аргумент пред американската јавност.

Примирјето за време на прославата на Денот на победата над фашизмот, постигнато со посредство на Трамп, покажа дека американскиот претседател сè уште има одредено ниво на доверба во двете страни во конфликтот.