четврток, октомври 8, 2026
Дома СВЕТ Што крие Русија? Водечки биолог се сомнева по смртта на лабораториската работничка...

Што крие Русија? Водечки биолог се сомнева по смртта на лабораториската работничка – не е чума, туку нешто полошо

1

Смртта на лабораториската работничка во рускиот регион Иркутск – која некои медиуми ја поврзаа со пневмонична чума – побуди сомнежи кај американскиот биолог Кевин Есвелт. Професорот од Технолошкиот институт во Масачусетс (MIT) оцени дека мерките преземени од руските власти не се совпаѓаат со вообичаеното сценарио за инфекција со чума стекната во лабораторија.

Пишувајќи на социјалната мрежа X, Есвелт укажа на ставањето во карантин на пет болници, вклученоста на Федералната служба за безбедност (ФСБ) и извештаите за носење заштитни костими по смртта на истражувач во институтот во Иркутск – објект со историја на развој на биолошко оружје.

„Ставањето во карантин на пет руски болници, вклученоста на ФСБ и извештаите за употреба на заштитни костими по смртта на само еден истражувач во лабораторија во Иркутск, која има историја на развој на биолошко оружје, се неконзистентни со инфекција со чума стекната во лабораторија, која би се третирала со превентивни антибиотици“, напиша Есвелт, а пренесе The Daily Beast.
Тој смета дека е можно руските власти веќе да ја утврдиле природата на патогенот, но да ги кријат податоците.

„Руските власти речиси сигурно го секвенционирале патогенот од Иркутск, но одбиваат да го идентификуваат. Физичката изолација сугерира дека тој не може да се контролира со превентивни антибиотици, што укажува или на вештачки создадена отпорност на лекови или на можноста воопшто да не станува збор за чума“, изјави американскиот биолог.

Сепак, Есвелт предупредува дека тоа не мора да значи оти Русија се соочува со претстојна пандемија.

„Ништо од ова не значи дека патогенот од Иркутск ќе предизвика пандемија. Сепак, реакцијата на властите јасно укажува дека Русија смета оти епидемијата е можна и го гледа патогенот како потенцијално оружје од пандемски размери – или нешто друго што би било крајно непријатно за владата“, напиша тој.

Според неговата проценка, идните случувања во биотехнологијата и вештачката интелигенција би можеле дополнително да го зголемат ризикот од појава на вештачки создадени патогени.

„Вакцините нема да бидат ефикасни против внимателно дизајнирано пандемиско оружје. Русија можеби сè уште не е способна за такво нешто, но идната вештачка интелигенција (ВИ) ќе ги направи таквите способности достапни за многу поширок опсег на актери. Треба да создадеме залихи од лична заштитна опрема отпорна на пандемиски закани и да инсталираме гермицидни УВ-ламби и уреди за распрскување гликол за дезинфекција на воздухот во јавните простори“, заклучи Есвелт.

Случајот започна со смртта на 28-годишната Дарја Шипилова, лабораториски техничар во установа за истражување на заразни болести во регионот Иркутск. Руските власти во петокот објавија дека таа починала од сомнителен случај на чума. Според „Москоу тајмс“ (The Moscow Times), таа наводно скршила епрувета со живи бактерии додека земала примероци за анализа. Шипилова била примена во болница во вторникот со тешки симптоми на пневмонија и била ставена на апарат за вештачко дишење, но таа починала два дена подоцна. Поради овој случај, неколку болници во областа биле ставени во карантин, додека речиси 200 луѓе биле ставени под медицински надзор.

Сепак, локалните медиуми известуваат дека жителите слушнале од лекарите оти всушност се работи за чума. Порталот „Луѓето од Бајкал“ (People of Baikal) исто така пренесе тврдења дека едно породилиште ги ограничило посетите кај родилките.

„Ако велат дека сè е во ред, тогаш зошто болниците затвораат одделенија за карантин?“, праша еден жител, според извештаите на локалните медиуми.

Руските здравствени власти тврдат дека ситуацијата е под контрола. Во исто време, медиумите блиски до Кремљ ги повлекоа претходните извештаи во кои се тврдеше дека болеста е пневмонична чума. Игор Кобзев, гувернерот на регионот Иркутск, го опиша предизвикувачот на болеста само како „опасна заразна болест“.

„Сите идентификувани лица кои биле во контакт со заразеното лице се ставени под медицински надзор. Досега, овие лица немаат никакви знаци на болест, а резултатите од нивните лабораториски тестови се негативни“, напиша Кобзев на Телеграм во петокот.

Есвелт не е единствениот експерт кој го доведува во прашање објаснувањето дека до инфекцијата дошло откако се скршила епрувета. Рускиот епидемиолог Михаил Фаворов, кој живее во САД, ја нарече таа верзија на настаните „смешна“. „Некој што работи во институтот за истражување на чума во Иркутск носи заштитен костим. Ако се скрши епрувета, веројатноста за заразување е всушност многу мала. Но, тоа не е важно за пошироката јавност – луѓето ќе поверуваат во приказната за ’испуштената епрувета‘“, рече Фаворов.

ИЗДВОЕНИ