вторник, август 4, 2026
Дома СВЕТ Патот до Европа се претвори во замка: Кај Сеута загинаа најмалку 83...

Патот до Европа се претвори во замка: Кај Сеута загинаа најмалку 83 лица

1
EPA/JALAL MORCHIDI

Лажните објави на социјалните мрежи дека границата меѓу Мароко и шпанската енклава Сеута е отворена, предизвикаа еден од најголемите миграциски бранови меѓу двете земји во последните години, при што околу 60.000 луѓе пристигнаа на шпанска територија за само неколку дена.

Најмалку 83 лица загинаа во стампедото, за време на опасното пливање и обидите за преминување на тесен бранобран – 72 на шпанската страна од границата и 11 на мароканската страна, додека речиси сите преживеани наскоро се вратија во Мароко.

Сè започна со објави на Инстаграм и ТикТок во кои се тврдеше дека шпанската граница е отворена, по што на Фејсбук се појавија мапи на патеки за пливање, совети за избегнување на крајбрежната стража и видеа од патролни чамци.

Една профил на социјалните мрежи наречен „Харага Сеута“, ги убеди младите Мароканци дека влезот во Европа е можен, додека на ТикТок беше објавена прецизна рута за пливачите да го заобиколат граничниот бранобран.

Корисниците на групи како „Fnideq Bab Sebta“ споделуваа податоци од платформи за следење бродови, се распрашуваа за гумени чамци и нудеа нуркачки одела на продажба.

За неколку часа, преполни автобуси, возови и такси почнаа да превезуваат илјадници млади луѓе до мароканскиот град Фнидек, од каде што многумина тргнаа на приближно петкилометарско пливање до Сеута.

„Видов на интернет дека границата е отворена и решив да одам“, рече 17-годишниот Омар Данбор, кој се врати исцрпен по должината на брегот.

Сè уште не е познато кој прв ги започна гласините или кој ги управуваше бројните сметки, од кои многу беа избришани веднаш по масовните преминувања.

Кога илјадници луѓе стигнаа до брегот на Сеута, избувна стампедо на тесниот бетонски бранобран, додека мигрантите истовремено се обидуваа да се искачат преку лизгавите карпи и да излезат од водата.

Сведоците рекоа дека луѓето се туркале и газеле едни со други, додека некои паднале назад во морето и останале забобени под толпата.

„Додека излегував, згазнав на лицето на мртов човек и се надевам дека Бог ќе ми прости“, рече мароканскиот мигрант Лахсен Калус, кој се врати дома потресен по настаните во Сеута.

Десетици илјади мигранти ја напуштија енклавата откако беа протерани или доброволно се вратија поради недостаток на храна, вода и засолниште.

Погрешно протолкувани шпански мерки

Дополнителна конфузија беа мерките на шпанскиот премиер Педро Санчез за регулирање на статусот на мигрантите, како и судската одлука со која се ограничи непосредното враќање на луѓето што влегле во Сеута по море.

Мерките на Санчез се однесуваа само на луѓе кои веќе живееле во Шпанија пред 1 јануари, но на социјалните мрежи се прошири неточно тврдење дека на новодојдените мигранти ќе им бидат дадени и работни места и документи.

„Педро Санчез рече дека ќе добиеме работни места и документи, но нè вратија назад“, рече мигрантот Адам Асил од Казабланка, иако шпанскиот премиер никогаш не дал такво ветување.

Мадрид и Рабат ја префрлаат вината

Мароконското министерство за внатрешни работи соопшти дека миграцискиот бран не бил спонтан, обвинувајќи неименувани актери за „злоупотреба на дигиталниот простор“ и ширење дезинформации, додека шпанските власти изнесоа слични тврдења.

Двете земји ги обвинија мрежите за шверц и трговија со луѓе за поттикнување на масовното преминување, но мигрантите со кои разговараше АП во голема мера негираа дека некој го организирал или платил нивното патување.

Во исто време, експертите предупредуваат на сериозни безбедносни пропусти од двете страни на границата, бидејќи властите не успеаја да спречат десетици илјади луѓе да се соберат и да преминат на време и покрај повиците што циркулираа онлајн со денови.

ИЗДВОЕНИ