Како што старееме, човечкото тело станува почувствително на студ – дури и кога носиме неколку слоеви облека. Ова се должи не само на метаболичките промени, туку и на губењето на мускулната маса и телесните масти, послабата циркулација, одредени хронични болести и несаканите ефекти од лековите.
Д-р Елис Далас, лекар по општа медицина во „London General Practice“, издвои шест фактори кои објаснуваат зошто постарите лица поинтензивно го чувствуваат студот и потешко ја одржуваат телесната температура во текот на зимските месеци, пренесува Н1 Сараево.
Забавен метаболизам
Забавувањето на метаболизмот е една од главните причини. Според д-р Далас, уделот на мускулната маса се намалува со возраста, додека хормоналните промени дополнително влијаат на брзината на метаболизмот и на производството на топлина. Промените во функцијата на тироидната жлезда – особено падот на нивото на слободниот хормон Т3 – можат да ги забават метаболичките процеси. Дополнително, се намалува ефикасноста на термогенезата – процесот преку кој телото создава топлина.
Мускулна маса
Вториот фактор е губењето на мускулното и масното ткиво. Мускулите создаваат топлина, додека поткожното масно ткиво делува како изолација. Кога овие ткива се намалуваат, телото произведува помалку топлина и потешко ја задржува. Понатаму, телесните масти можат да се прераспределат од екстремитетите кон централниот дел на телото, што ги прави рацете и стапалата особено чувствителни на студ.
Слаба циркулација
Нарушената циркулација, исто така, го отежнува задржувањето на телесната топлина. Со возраста, крвните садови стануваат покрути, а нивната способност да се шират како одговор на промените во температурата слабее. Како резултат на тоа, помалку топлина стигнува до периферните делови на телото, особено до рацете и стапалата.
Хронични болести
Хроничните болести се четвртиот фактор. Хипотироидизмот – намалена функција на тироидната жлезда – може да го намали производството на топлина, додека анемијата го попречува преносот на кислород до ткивата. Дијабетесот може да предизвика оштетување на периферните нерви и крвните садови, што негативно влијае и на чувството за температура и на циркулацијата. Срцевата слабост, исто така, може да го ограничи протокот на крв кон кожата и екстремитетите, додека Рејноовиот феномен предизвикува прекумерно стеснување на крвните садови како реакција на студот.
Лекови
Петтата причина се однесува на несаканите ефекти од лековите. Постарите лица почесто земаат повеќе лекови истовремено, а промените во начинот на кој телото ги преработува овие лекови можат да ја зголемат чувствителноста на нивните несакани ефекти.
Диуретиците, кои го поттикнуваат исфрлањето на течности, можат да доведат до дехидратација и нарушување на електролитниот баланс, што влијае на регулирањето на телесната температура. Одредени антидепресиви можат да влијаат врз механизмите во мозокот за контрола на температурата и да предизвикаат стеснување на крвните садови. Лековите што се користат за регулирање на крвниот притисок – вклучувајќи ги блокаторите на калциумовите канали, алфа-блокаторите и бета-блокаторите – исто така можат да влијаат врз циркулацијата и способноста на телото да ја задржи топлината.
Други фактори
Според весникот *The Independent*, шестиот фактор опфаќа други промени поврзани со стареењето. Кожата станува потенка, потните жлезди функционираат помалку ефикасно, а физичката активност често се намалува. Понатаму, хипоталамусот – делот од мозокот вклучен во регулирањето на телесната температура – може да стане помалку чувствителен на студ. Помалиот внес на калории и намалената активност на кафеавото масно ткиво (кафеави масти), кое игра улога во производството на топлина, дополнително придонесуваат за овој проблем.
Земени заедно, овие фактори објаснуваат зошто постарите лица можат да го чувствуваат студот поинтензивно отколку порано, дури и кога се соодветно облечени.
Што може да се направи за да се одржи топлината?
„Носете слоевита термо-облека, вклучувајќи капи, ракавици и дебели чорапи“, советува Далас.
„Исто така, одржувајте ја температурата во просториите на најмалку 20 степени Целзиусови, користете електрични ќебиња или шишиња со топла вода и проверете дали има провев – соодветно изолирајте ги прозорците и вратите.
Покрај тоа, јадете редовни топли оброци, внесувајте доволно течности и обидете се да останете физички активни во затворен простор за да ја подобрите циркулацијата.“












