Сите земји-членки на Европската Унија до 24 декември 2026 година мора да им понудат на своите граѓани најмалку еден сертифициран дигитален паричник за чување лични документи и други податоци, но оваа обврска засега ја исполниле само три држави.
Европската Унија го одреди 24 декември 2026 година како краен рок до кој секоја земја-членка мора да им овозможи на граѓаните користење на најмалку еден сертифициран паричник за дигитален идентитет. Сепак, воведувањето на новиот систем не се одвива со еднаква брзина, па досега го имаат лансирано само три земји.
Пред истекот на рокот, преку пилот-проектите финансирани од ЕУ, во кои учествуваа околу 350 организации, беа издадени повеќе од 1.500 дигитални потврди и беа извршени преку 8.000 прекугранични трансакции.
Дигиталниот паричник ќе биде бесплатен, а корисниците во него ќе можат да чуваат национални идентификациони документи, возачки дозволи, дипломи, податоци за здравствено осигурување и банкарски податоци.
Граѓаните сами ќе избираат кои податоци ги откриваат
Системот се заснова на три важни механизми за заштита на приватноста: селективно откривање податоци, оневозможување на поврзување на различни трансакции со истиот корисник и принцип според кој издавачот на документот не може да следи каде и за каква цел се користи истиот.
Тоа, на пример, значи дека корисникот би можел да докаже дека е полнолетен, а притоа да не го открие датумот на раѓање ниту другите податоци од личната карта. Користењето на дигиталниот паричник ќе биде доброволно, додека личните карти, возачките дозволи и останатите документи во хартиена или физичка форма ќе останат валидни.
Италија предничи, некои држави го одложуваат спроведувањето
Воведувањето на дигиталниот идентитет значително се разликува меѓу членките на ЕУ. Италија предничи со речиси осум милиони активни корисници месечно. Германија планира лансирање на системот во јануари 2027 година, веднаш по европскиот рок, додека Холандија го одложи почетокот на примената за крајот на 2027 година. Холандскиот пилот-проект имаше само 57 корисници.
Бугарија, од друга страна, сè уште работи на законодавната рамка потребна за примена на дигиталниот паричник.
Банките мора да бидат подготвени од јули 2027 година
Компаниите што работат во Европската Унија ќе мора да го прифаќаат европскиот паричник за дигитален идентитет најдоцна до 24 декември 2027 година. За банките оваа обврска ќе започне порано — уште во јули 2027 година, првенствено поради правилата што се однесуваат на идентификација на клиентите и спречување перење пари.
Организацијата за заштита на дигиталните права EDRi предупреди, сепак, на одредени решенија во нацрт-правилата. Посебна загриженост предизвикуваат можните барања за користење технологија за препознавање лица, како и одредбите што би можеле да ја намалат заштитата на приватноста на граѓаните.
ИЗДВОЕНИ
Нема лекарска грешка кај родилката од Струмица, причината најверојатно е спонтано крварење
Француски сенатори во Скопје – поддршка за евроинтеграцијата
Лидери на компании за вештачка интелигенција: За доброто на човештвото, ве молиме контролирајте ја технологијата што ја создадовме
34 животи спасени за осум месеци на македонските патишта
