Белата куќа составува список на добри и лоши сојузници на НАТО

Администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп размислува за воведување еден вид список на „добари и лоши“ членки на НАТО, со цел да ги награди сојузниците што ги поддржаа САД во војната со Иран и да ги санкционира оние што не го сторија тоа, дознава денес „Политико“ од извор.

Планот, кој беше развиен пред посетата на генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, на Вашингтон, вклучува проценка на придонесите на земјите-членки во Алијансата и нивно класифицирање во категории, според дипломати и службеници запознаени со иницијативата.

Според изворот, Белата куќа разгледува опции како што се преместување на американските трупи, намалување на воените вежби или ограничување на воената соработка со „непослушните“ партнери, иако специфичните мерки сè уште не се дефинирани.

Портпаролката на Белата куќа, Ана Кели, изјави дека сојузниците не дале соодветна поддршка за време на војната во Иран, нагласувајќи дека САД „ќе го запомнат тоа“.

Не е прецизирано кои земји би спаѓале во која категорија, но се наведува дека Полска и Романија би можеле да имаат корист, со оглед на нивните блиски односи со Вашингтон и нивната подготвеност да примат дополнителни американски трупи.

Од друга страна, некои земји, вклучувајќи ја Шпанија, како и сојузници како што се Обединетото Кралство и Франција, одбија или одложија поддршка за барањата на САД за време на конфликтот со Иран.

Претставниците на Пентагон нагласуваат дека соработката ќе биде приоритет со „модел сојузници“, додека некои американски пратеници предупредуваат дека казнувањето на сојузниците би можело дополнително да ја ослабне Алијансата.

Овој потег, како што пишува „Политико“, се смета за нов притисок врз сојузниците, по претходните предупредувања од Трамп, вклучувајќи ги заканите за повлекување на САД од НАТО и предлозите како што е анексијата на Гренланд.

Министерот за одбрана на САД, Пит Хегсет, во декември објави дека „модел сојузници“ како што се Израел, Јужна Кореја, Полска и балтичките држави ќе добијат посебен третман, додека оние кои не придонесуваат за колективната одбрана ќе се соочат со последици.

Иако не е јасно кои земји спаѓаат во која категорија или дали генералниот секретар Руте е свесен за планот, Романија и Полска би можеле да бидат меѓу најголемите корисници. Двете земји остануваат во корист на претседателот и би поздравиле поголем број американски војници.

Полската влада, која е меѓу најголемите трошаџии за одбрана во НАТО, веќе ги покрива речиси сите трошоци за сместување на 10.000 американски војници стационирани на нејзина територија. Неодамна проширената воздухопловна база „Михаил Когалничеану“ во Романија, која САД ја користат за својата воздушна војна против Иран, има капацитет да смести дополнителни американски сили.

Концептот на „примерни сојузници“ би му дал на Трамп алатка да прави разлика помеѓу членовите кои ги поддржале напорите на САД во Иран – како што е прекинувањето на блокадата на Ормутскиот теснец од страна на Техеран и предавањето на базите – од оние кои не го сториле тоа.

Додека Шпанија и сојузниците како Велика Британија и Франција ги отфрлија или одложија барањата на САД за помош, Романија и неколку помали земји им дозволија на САД да ги користат нивните воздухопловни бази. Бугарија, исто така, тивко обезбеди логистичка поддршка за американските операции на Блискиот Исток.