Длабок судир меѓу владата и Уставниот суд ја тресе Полска: Распоредена полиција, претседателот итно се врати во Варшава

Полицијата за немири е распоредена пред Уставниот суд на Полска, во услови на сè пожесток судир меѓу владата и највисоките судии на судот. Во срцето на спорот се одлуките на владата на премиерот Доналд Туск да ги поништи одлуките донесени од неговите претходници од десничарската партија „Право и правда“.

Непосредна причина за новата ескалација беше изјавата на министерот за правда, Валдемар Журек, дека побарал укинување на имунитетот на претседателот на Уставниот суд Богдан Швјенковски и потпретседателот Бартоломеј Сочански, за да можат да бидат покренати кривични обвиненија против нив.

Туск го поддржа потегот, нагласувајќи го своето ветување за деполитизација на судството. Во исто време, поддржувачите на десничарската партија „Право и правда“ се собраа пред зградата на судот за да протестираат против постапките на владата, објави РТС.

Навроцки го скрати патувањето во Сенегал, полицијата ја обезбедува зградата на судот
Полскиот претседател Карол Навроцки, кој е поддржан од партијата „Право и правда“, исто така се вклучи во развојот на настаните. Навроцки ја посети зградата на Уставниот суд, потврди неговиот шеф на кабинет.

Навроцки ја донесе одлуката да се врати во Варшава додека беше во авион, откажувајќи го патувањето во Сенегал, каде што требаше да присуствува на Летните младински олимписки игри во Дакар.

Пред судот е распоредена полиција за немири за да се спречи влегувањето на толпата во зградата, бидејќи политичките тензии меѓу поддржувачите на двете спротивставени политички партии продолжуваат.

Спорот околу назначувањето судии трае од 2015 година
Корените на сегашната криза датираат од 2015 година, кога владата предводена од „Закон и правда“ ја презеде власта и почна да назначува нови судии во Уставниот суд, обидувајќи се да обезбеди мнозинство во институцијата што има моќ да одлучува за законитоста на прописите.

Овие назначувања подоцна беа оспорени пред европските судски институции. Европскиот суд за човекови права и Судот на правдата на Европската Унија утврдија дека мнозинството на ПиС неправилно избрало тројца судии, бидејќи позициите веќе биле соодветно пополнети со одлуки на претходниот парламент.

Европските судови пресудија дека Полскиот уставен трибунал повеќе не ги исполнува барањата за независен и непристрасен суд. Владата на Доналд Туск ги повика овие одлуки како основа за суспендирање на објавувањето на одлуките на Уставниот трибунал.

Туск, сепак, не успеа да ги поништи сите промени воведени за време на владата на ПиС. Неговите обиди беа ограничени и од претседателските вета, употребени од поранешниот претседател Анджеј Дуда, кој беше поддржан од ПиС, како и од неговиот претходник.

Неодамнешните случувања покажуваат дека спорот околу составот и независноста на Уставниот трибунал останува едно од централните прашања во политичката криза во Полска.