МАЈ ВО ЗНАКОТ НА СМРТОНОСНИ РЕКОРДИ: Топлотниот бран одзема човечки животи

Температурните рекорди паѓаат низ цела Европа, а топлотниот бран што погоди делови од континентот невообичаено рано оваа година веќе одзема човечки животи, предупредувајќи за сè посмртоносните последици од климатските промени.

Континентот се соочува со моќна топлотна купола – постојан систем со висок притисок што делува како капак на тенџере, заробувајќи го топлиот воздух и туркајќи го надолу. Според експертите, таков систем може да остане над истата област со денови, па дури и недели, и тоа е временски феномен што станува сè поверојатен и поинтензивен поради климатските промени предизвикани од човековата активност.

Во Франција, каде што температурите на југозападот на земјата достигнаа 37,1 степен Целзиус во понеделник, во мај беше активиран национален систем за предупредување за прв пат откако беше воведен во 2004 година, со седум смртни случаи поврзани со топлината. Метео Франс соопшти дека во мај и во претходните години се случиле невообичаено топли периоди, „но ништо што може да се спореди со ова“. Шпанија би можела да се соочи со температури до 40 степени Целзиусови оваа недела.

Температурите за време на викендот достигнаа вртоглави вредности и во Велика Британија, која го надмина историскиот температурен рекорд за мај за цели два степени. Британската метеоролошка служба соопшти дека ваквите температури би биле „исклучителни во Велика Британија дури и среде лето, а камоли во мај“.

Раниот топлотен бран ја погоди Европа пред вообичаената летна сезона, кога спасувачите ги следат пливачите на популарните плажи, дополнително зголемувајќи ги ризиците.

Британските власти соопштија дека најмалку четири тинејџери починале во она што се верува дека е давење во природни и вештачки езера низ целата земја, додека 60-годишен маж починал во морето во југозападна Англија.

Експертите истакнуваат дека иако ретко се зборува за нив како за криза, жештината одзема огромен број животи: во текот на летото 2024 година, во Европската Унија, приближно три пати повеќе луѓе починале од жештината отколку во сообраќајни несреќи, 16 пати повеќе отколку во убиства и повеќе од 10.000 пати повеќе отколку во терористички напади.

Невообичаено високите температури ја погодија и Шпанија, каде што портпаролот на метеоролошката служба Рубен дел Кампо изјави: „Сега, во мај, се соочуваме со температури што обично ги гледаме во средината на летото“.

Тој рече дека во Севиља за време на викендот биле измерени 38 степени Целзиусови, додека големи делови од Иберискиот Полуостров имале температури од пет до десет степени Целзиусови повисоки од вообичаеното.

Во Рим во вторник, температурата надминала 32 степени Целзиусови.

Научниците предупредија дека Ел Нињо, затоплувачки временски модел за кој се предвидува дека ќе се врати во особено силна форма оваа година, би можел да доведе до уште повисоки температури во текот на 2026 година. Според сегашните проекции, се очекува да достигне умерена јачина во текот на летото и врв на крајот од годината, иако официјалните научни тела предупредија дека проекциите направени пред крајот на пролетта се предмет на големи варијации.

„Далеку поважно од возбудата околу претстојниот Ел Нињо е тоа што трајно ја променивме климата“, рече Торн и додаде дека ова лето очекува значајни екстреми во Европа ова лето, бидејќи ова е нашата нова реалност – но не е можно точно да се предвиди што, каде, кога и со какви последици“, додаде тој.