Војните не се добиваат само со оружје, туку честопати ги одлучува географијата. Токму ова го покажува ситуацијата околу Иран денес, каде што клучната улога не ја играат ракетите или беспилотните летала, туку тесниот, но стратешки клучен морски премин – Ормутскиот теснец.
Овој теснец, кој ги поврзува Персискиот Залив и Оманскиот Залив, е главната рута за извоз на нафта и гас од земјите од Заливот. Околу 20 проценти од светската нафта поминува низ него, што го прави едно од најважните енергетски „тесни грла“ на планетата. Иран го знае ова многу добро и отворено со години вели дека може да го затвори овој премин. Уште во 2018 година, командантот на Револуционерната гарда предупреди дека теснецот ќе биде „отворен за сите или за никого“, пренесува N1.
Географијата како непробоен штит
Ормутскиот теснец е широк само околу 34 километри во најтесната точка, додека коридорот за превоз на танкери е уште потесен – само неколку километри во секоја насока. Плиткото море, бројните заливи и вдлабнатиот брег овозможуваат ефикасно поставување мини и брзи напади со бродови, беспилотни летала или копнени ракети. Поради ова, експертите предупредуваат дека овој теснец е поопасен од кое било поединечно оружје во арсеналот на Иран.
Дополнителна предност за Иран се островите во и околу теснецот, како што се Кешм и Харг, каде што се наоѓаат воени бази и магацини. Според западните анализи, на островот Кешм е изградена мрежа од подземни тунели, таканаречениот „град на ракети“, од кој можат брзо да се лансираат напади врз бродовите што минуваат.
Глобални последици од затворањето на теснецот
Целосното затворање на Ормутскиот теснец би имало непосредни и разорни последици за целиот свет. Цените на нафтата и гасот би скокнале нагло, што директно би влијаело на цената на храната и другите основни производи. Дури и краткорочен прекин на сообраќајот би можел да го наруши глобалните пазари, додека евентуално поставените мини би можеле да го блокираат преминот со недели.
Иако се разгледуваат воени конвои за заштита на танкери, ваквите операции носат голем ризик:
Лесни цели: Во тесен простор, бродовите би биле лесни цели за комбинирани воздушни, морски и копнени напади.
Правен аспект: Бродовите под воена придружба можат да се сметаат за легитимни воени цели, што дополнително ја комплицира ситуацијата.
Војна според поинакви правила
Иако Соединетите Американски Држави имаат огромна воена супериорност, Иран не води конвенционална војна. Неговата стратегија се потпира на заморување на противниците и максимално искористување на географските предности. Во таков конфликт, Ормутскиот теснец станува помоќна алатка од која било ракета, бидејќи може да влијае не само на текот на војната, туку и на целата глобална економија.
Затоа многу аналитичари предупредуваат: ако борбите дополнително се разгорат, овој тесен морски премин би можел да стане најопасната точка во светот.












