Фармацевтите најавуваат поскапување на лековите до 900 проценти, како и недостаток на некои

Директивата предвидува фармацевтските компании да плаќаат 80 проценти од трошоците за дополнително прочистување на водата, за да се отстранат фармацевтските остатоци кои произлегуваат од третманот на пациентот при излачување на лековите од телото и не се поврзани со регулирани производствени процеси и прочистување на отпадните води. Во Холандија пресметале дека цените на клучните антибиотици би можеле да се зголемат до 220 проценти, а најголемо поскапување би имало кај лековите за дијабетес. Последица од примена на Директивата може да биде и прекинување на производството на генерички лекови 

Поради новата директива на ЕУ за отпадни води, фармацевтските компании најавуваат драстично зголемување на цените на лековите и нивни недостиг. Во Холандија, на пример, пресметале дека некои лекови би можеле да поскапат и до 900 проценти. Односно, цените на одредени клучни антибиотици би можеле да се зголемат до 220 проценти, а терапиите од прва линија за дијабетес до 900 проценти.

Директивата предвидува фармацевтските компании да плаќаат 80 проценти од трошоците за дополнително прочистување на водата, со што би се отстраниле микрочестичките и лековитите супстанции што не можат да се разградат со конвенционалните методи на прочистување. Станува збор за отстранување на фармацевтски остатоци кои произлегуваат од третманот на пациентот и излачувањето на лековите од телото и не се поврзани со регулирани производствени процеси и прочистување на отпадните води.

Производителите предупредуваат дека генеричките лекови, кои сочинуваат околу 70 проценти од сите терапии во Европа, поради нивните ниски цени и мали маржи, ќе бидат први погодени.

– Тука зборуваме за фактот дека секој производител ќе мора сам да процени дали може да продолжи да го пласира тој лек на пазарот. А тоа би можело да доведе до недостиг бидејќи ќе влијае на најевтините лекови кои веќе се проблематични за производителите да ги пласираат на пазарот, изјави за РТЛ Данас, Ана Гонгола, претседателка на хрватското Здружение на производители на лекови – ХУП.

Поради сето ова, фармацевтите, со поддршка на хрватските европратеници, бараат одложување на спроведувањето на спорната регулатива.

– Кога зборуваме за цените на овие лекови, пред сè зборуваме од перспектива на државата. Овие лекови се претежно бесплатни за пациентите во Хрватска и голем дел од Европа. Тие се под постојан притисок на цените, а цените паѓаат веќе 20 години, вели Марио Вребчевиќ, заменик-претседател на Хрватската комора на фармацевти.

Производителите на лекови сакаат да разговараат со европските бирократи за да видат точно што треба да се прочисти и колку чини тоа. Тие, исто така, сакаат да знаат колку нивните лекови, како што се оние за кардиоваскуларни заболувања, против дијабетес и покачена температура, ја загадуваат животната средина. Покрај тоа, важно е да видат како ќе можат да ги споделат можните трошоци за прочистување на водата.

– Остатоците од лекови и антибиотици се посебен проблем бидејќи конвенционалните уреди за прочистување на отпадни води не ги отстрануваат толку ефикасно, како и отпорните бактерии кои го преживуваат третманот, а ова не е проблем само за Хрватска, туку и за целата Европска Унија, глобален проблем, вели Николина Удиковиќ Колиќ, раководител на Лабораторијата за микробиологија на животната средина во Институтот „Руѓер Бошковиќ“, и забележува дека директивата, која треба да стапи во сила следната година, треба да биде регулирана во корист на здравјето и животната средина, а не на штета на корисниците на лекови.

Минатата година, производителите на лекови поднесоа тужба до Судот на ЕУ против воведувањето на системот за проширена одговорност на производителот во рамки на Директивата за третман на општински отпадни води, но таа беше отфрлена од процедурални причини. Судот оцени дека производителите на генерички лекови не се директно и индивидуално засегнати од Директивата и затоа немаат директна судска можност да ја оспорат.

Европското здружение на индустријата за генерички, биосимиларни и лекови со додадена вредност, „Медисинс фор Јуроп“, објави дека ќе продолжи да го преиспитува новиот систем на проширена одговорност на производителот (ЕПР) и заедно со сè поголем број земји членки, повикува на привремено прекинување на спроведувањето на спорните одредби („запрете го часовникот“) и бара итна независна ревизија, со цел да се заштитат пациентите и да се обезбеди снабдување со лекови во Европската Унија.