Во Европа се повеќе се регрутираат малолетници за криминални дела: Изгубени генерации во сенката на бандите

Иако Европа е еден од најбезбедните континенти, каде што повеќето деца имаат луксуз на нормално воспитување во споредба со земјите во Јужна Америка или Африка, во некои европски земји дивеат „детските банди“.

Шведска има сериозни проблеми бидејќи криминалните групи сè повеќе регрутираат деца за сериозни кривични дела, додека Обединетото Кралство, особено Лондон, има добро познат проблем со насилство меѓу младите и напади со нож. Слична е ситуацијата и во Франција, каде што конфликти поврзани со дрога и банди се случуваат во предградијата на големите градови. Како по правило, децата не формираат банди сами, туку се вовлечени во нив од постари криминалци кои знаат дека ќе се извлечат со полесни казни.

Криминалните групи во Шведска систематски регрутираат деца, понекогаш дури и на десетгодишна возраст, за да извршуваат насилни задачи, да транспортираат дрога и да ракуваат со оружје. Тие особено ги таргетираат ранливите деца кои не се заштитени со системи за заштита навремено, влечејќи ги во трговија со дрога и вооружено насилство. И покрај законските измени, вклучително и криминализацијата на регрутирањето деца во 2023 година, малолетниците продолжуваат да страдаат од сериозни повреди на нивните права, пренесува „Хуманиум“.

Во 2024 година, околу 1.700 деца и малолетници биле поврзани со криминални мрежи, што претставува 13% од учесниците во организираниот криминал. Исто така, се регистрирани екстремни случаи во кои децата се регрутираат за убиства со финансиски награди, што покажува колку далеку мрежите одат во искористувањето на нивната возраст и правна заштита.

Регрутирањето често се одвива преку социјалните мрежи и врсници, каде што криминалот е претставен како возбудлив и посакуван. Децата од нестабилно семејно потекло се особено ранливи бидејќи криминалните групи нудат пари, заштита и чувство на припадност. Откако ќе се вклучат, децата преземаат клучни улоги во мрежите, додека нивната возраст го намалува ризикот за постарите членови поради благи казни.

Последиците се сериозни: децата го напуштаат училиштето, ја губат структурата и можностите за иднината и се изложени на траума што може да предизвика долгорочни психолошки проблеми. Ваквите искуства дополнително ги врзуваат за криминалните групи и го отежнуваат напуштањето на тој круг. Шведска воведе низа мерки, вклучувајќи построги казни за млади возрасни, криминализирање на вмешаноста на деца во криминал и национална стратегија за борба против организираниот криминал. Плановите, исто така, вклучуваат зајакнување на превенцијата, подобра соработка меѓу институциите и нови форми на грижа за децата во ризик. Сепак, експертите предупредуваат дека системот сè уште има сериозни недостатоци, особено во раната интервенција и заштитата на најранливите.

И покрај напорите, децата сè уште отворено се регрутираат преку интернет, а криминалните активности често се координирани од водачи од странство.

Во Лондон, криминалните групи сè повеќе регрутираат деца, дури и деца од предучилишна возраст, за кражба на паметни телефони, користејќи платформи на социјалните медиуми како што е „Снапчет. На деца, понекогаш на возраст од само 14 години, им се нудат стотици фунти за да ги украдат најновите модели на телефони, кои полесно се препродаваат на странските пазари, пишува Гардијан.

Во Англија, според податоците од 2017 година, се проценува дека 27.000 деца (на возраст од 10 до 17 години) биле членови на улична банда, додека 313.000 деца познавале некого кој бил член на банда.

Уличните банди се силно поврзани со трговијата со дрога, а во поново време и со таканаречените операции на „локални линии“, каде што дрогата, оружјето и парите се транспортираат од градовите во помалите заедници. Овие операции понекогаш користат многу мали деца како „мулиња“, кои се изложени на голем ризик бидејќи поминуваат долги периоди далеку од дома во друштво на сериозни криминалци.

Бандите им нудат на децата пријателство, чувство на припадност, заштита, пари, возбуда, па дури и сексуални можности, но членството носи големи ризици: криминализација, лоши образовни резултати, ограничени можности за вработување, експлоатација, повреди и смрт

Во Марсеј во Франција, пак, северните квартови на градот станаа место на насилни судири меѓу бандите поврзани со дрога. Само во 2023 година, 49 лица беа убиени, вклучувајќи и малолетници. Трговијата со дрога во Марсеј генерира околу три милијарди евра годишно, а многу продавници во населбите генерираат помеѓу 25.000 и 90.000 евра дневно. Криминалните мрежи ги користат малолетниците како извршители и дистрибутери бидејќи се лесни за манипулирање, се сметаат за „потрошен ресурс“ и ретко се соочуваат со сериозни правни последици.

Родителите исто така се обидуваат да ги заштитат своите деца преку необични методи, како што е поднесување кривични пријави против сопствените деца со цел да ги оддалечат од мрежите за трговија со дрога. Здруженија како што е RAID AVENTURE, управувани од поранешни полицајци, им нудат на малолетниците спортски и образовни активности во проблематичните населби, во обид да ги реинтегрираат во заедницата и да ги спречат да се вклучат во криминал.