среда, август 19, 2026
Дома МАГАЗИН Три месеци опасна топлина годишно? Научниците предупредуваат на нов ризик

Три месеци опасна топлина годишно? Научниците предупредуваат на нов ризик

Научниците предупредуваат дека екстремните температури ќе бидат сè почести и подолготрајни, а најпогодени ќе бидат постарите лица

0
EPA/PATRICK PLEUL

Заканата што климатските промени ја претставуваат за здравјето на постарите луѓе е значително потценета, покажува ново американско истражување објавено во списанието The Lancet Planetary Health. Студијата е објавена во период на исклучително топло лето, одбележано со рекордни температури и сè почести топлотни бранови.

Истражувачкиот тим, предводен од научници од Универзитетот Стенфорд, анализирал колку често глобалното затоплување предизвикано од човековата активност би можело да доведе до температури што постарите луѓе повеќе не можат безбедно да ги поднесат.

Постарите лица се поранливи на екстремна жештина

Досегашните истражувања главно се потпирале на таканаречената температура на влажниот термометар, која покрај температурата ја зема предвид и влажноста на воздухот, за да се процени колкава топлина може да поднесе човечкото тело.

Но, овие истражувања во голема мера биле спроведени врз млади и здрави возрасни лица. Поради тоа, не го земале доволно предвид зголемениот ризик кај постарите луѓе, кои помалку се потат, често имаат послаба функција на срцето и белите дробови и почесто живеат со хронични здравствени проблеми.

Затоа научниците користеле податоци од понови експерименти во САД, во кои било испитувано како лица постари од 60 години реагираат на високи температури и влажност.

Со вклучување на проекциите за стареењето на светската популација, истражувачите анализирале како екстремната жештина би можела да влијае врз различни возрасни групи до 2100 година, при различни нивоа на глобално затоплување.

„Неподносливата жештина ќе се појавува во многу поголеми размери и ќе трае подолго, погодувајќи многу повеќе луѓе отколку што претходно се проценуваше“, заклучуваат истражувачите.

Милијарди луѓе би можеле да бидат изложени на опасна жештина

Доколку просечната глобална температура се зголеми за 1,5 Целзиусови степени во однос на прединдустрискиот период, се проценува дека 22 отсто од луѓето постари од 60 години секоја година најмалку еден месец би биле изложени на опасни нивоа на жештина.

Секој дополнителен степен на затоплување би можел да значи дека уште околу една милијарда луѓе во текот на приближно еден месец ќе бидат изложени на комбинација од висока температура и влажност што ја надминува способноста на нивниот организам да се справи со топлотниот стрес.

Доколку планетата се загрее за 3 степени Целзиусови, постарите лица во најпогодените региони, како Јужна Азија и земјите од Персискиот Залив, би можеле да се соочуваат со опасни температури и во текот на денот и ноќта, дури три последователни месеци секоја година.

Меѓу земјите со најголем ризик се издвојуваат оние со високо ниво на сиромаштија и ограничен пристап до разладување, меѓу кои се Индија, Пакистан, Бангладеш, Мјанмар и Нигер.

Екстремната жештина може да поттикне климатски миграции

Истражувачите предупредуваат дека сè понеподносливите температури би можеле да станат дополнителен фактор за внатрешно раселување и прекугранични климатски миграции, создавајќи нови предизвици за владите, јавните политики и хуманитарните организации.

За да се избегнат најлошите сценарија, научниците повикуваат на намалување на емисиите на стакленички гасови, но и на подобра заштита на најранливите категории население, особено на постарите лица.

Особено значајно е што, според истражувачите, поголемиот дел од смртните случаи поврзани со екстремната жештина се случуваат во затворени простории.

Затоа, покрај намалувањето на емисиите, клучни ќе бидат поширокиот пристап до климатизација и други системи за разладување, особено за луѓето кои не можат сами да си обезбедат безбедни услови во домовите.

Европа се загрева побрзо од другите континенти

Пожари, долготрајни топлотни бранови и суши ја погодија Европа во текот на летото, кое се очекува да биде меѓу најтоплите во историјата на мерењата.

Европа истовремено се загрева побрзо од другите континенти, а научниците предупредуваат дека во наредните години би можеле да следуваат уште поизразени и почести екстреми.

Пораката на истражувачите е јасна: климатските промени не се само прашање на повисоки температури, туку сè поголема закана за здравјето и животот – особено на најстарите и најранливите членови на општеството.

ИЗДВОЕНИ