Откриен механизмот со кој кафето го забавува стареењето: Љубителите на кафе живеат подолго, но тоа не му го должат на кофеинот!?

Нaучниците открија еден од механизмите преку кои кафето потенцијално го зајакнува здравјето и го продолжува животот, а се чини дека кофеинот игра само секундарна улога во ова. Главниот придонес за наводните својства на кафето против стареење се припишува на растителните соединенија, бидејќи зрното кафе е плод на растението.

Познато е дека љубителите на кафе живеат подолго во просек и страдаат помалку од хронични болести поврзани со стареењето, како што се ракот, кардиоваскуларните заболувања и деменцијата, но претходните истражувања беа претежно набљудувачки и не понудија јасен биолошки механизам, пишува Science Alert.

Рецептор клучен за заштита од стрес
Нова студија од Универзитетот Тексас А&М сугерира дека соединенијата во кафето можат да го подобрат здравјето со врзување за рецептор наречен NR4A1, протеин кој ја регулира генската активност како одговор на биолошкиот стрес и други стимули.

„Кафето има добро познати својства за подобрување на здравјето“, објаснува биохемичарот Стивен Сејф. „Она што го покажавме е дека некои од овие ефекти можат да бидат поврзани со начинот на кој соединенијата во кафето комуницираат со овој рецептор, кој е вклучен во заштитата на телото од оштетување поврзано со стрес.“

Како „сензор за хранливи материи“, NR4A1 реагира на внесувањето храна со модулирање на бројни процеси во телото, вклучувајќи воспаление, метаболизам и поправка на ткивата. Претходните истражувања покажаа дека неговата експресија кај луѓето и глувците се намалува со возраста, што може да ја зголеми подложноста на болести.

„Ако оштетите речиси кое било ткиво, NR4A1 реагира за да ја намали таа штета“, вели Сејф. „Ако тој рецептор се отстрани, штетата е поголема.“

Експериментите ја потврдуваат врската
Како дел од истражувањето, научниците изложија различни видови клетки, вклучувајќи линија на човечки рак и макрофаги кај глувци, на кафе и одредени соединенија на кафе.

Тие открија дека одредени соединенија во кафето се врзуваат за NR4A1 и го инхибираат растот на клетките на ракот. Кога рецепторот NR4A1 беше отстранет од клетките, овие соединенија немаа ефект, што ја потврдува нивната улога. Исто така, е откриено дека некои соединенија во кафето го потиснуваат воспалителниот одговор посредуван од белите крвни клетки.

Улогата на кофеинот е помала од очекуваното
Изненадувачки, иако на кофеинот често му се дава главната заслуга, се чини дека не е примарна состојка одговорна за овие специфични здравствени ефекти на кафето.

„Кофеинот се врзува за рецепторот, но не покажува значајна активност во нашите модели“, рече Сејф. „Полихидроксилните и полифенолните соединенија се многу поактивни.“

Кафето содржи повеќе од 1000 хемиски состојки, вклучувајќи хлорогенска и кофеинска киселина, што го прави исклучително комплексен пијалок.

„Сè уште имаме многу работа пред нас“
Иако клеточните студии се корисни за идентификување на молекуларните патишта, тие не можат целосно да објаснат како овие соединенија функционираат во човечкото тело.

„Сè уште имаме многу работа да направиме“, вели Сејф. „Направивме врска, но треба подобро да разбереме колку е важна.“

Познато е дека соединенијата од кафето влијаат на здравјето на други начини, како што се директно инхибирање на ензимите, посредување во имунолошките процеси и менување на цревниот микробиом. Поради овие комбинирани механизми, луѓето што пијат кафе може да доживеат здравствени придобивки слични на оние што се гледаат кај вегетаријанците и популациите на „Сината зона“, иако кафето е само еден дел од исхраната.

Бидејќи NR4A1 е поврзан со разни нарушувања и процеси на стареење, тој претставува интересна цел за идните терапии. Истражувачите сега проучуваат како синтетичките соединенија што дејствуваат на NR4A1 би можеле да се користат за борба против ракот и другите болести.

И покрај овие наоди, индивидуалните реакции на кафето варираат, а сегашните препораки за консумирање остануваат непроменети. Важно е да се има предвид дека корисните соединенија, не само од кафето, туку и од овошјето и зеленчукот, можат да се добијат само преку балансирана исхрана. Сепак, ова истражување, објавено во списанието Nutrients, не дава одговор на вечното прашање: „Дали треба да испијам уште една шолја?“