Со години јајцата беа меѓу најконтроверзните намирници кога станува збор за здравата исхрана. Додека едни ги сметаат за одличен извор на протеини и хранливи материи, други ги избегнуваат поради холестеролот и стравот од срцеви заболувања.
Денес, сепак, нутриционистите имаат поинаков поглед. Јајцата не може едноставно да се поделат на „добри“ или „лоши“ за срцето. Важни се количината, начинот на подготовка, целокупната исхрана и здравствената состојба на човекот.
Според нутриционистката Џулија Зумпано од Клиниката во Кливленд, дури и луѓето со кардиоваскуларни заболувања или зголемен ризик можат да јадат јајца, но треба да бидат повнимателни со количината.
Едно тврдо варено јајце содржи околу 186 милиграми холестерол. Сепак, современите сознанија покажуваат дека кај повеќето луѓе холестеролот внесен преку храната нема толку големо влијание врз холестеролот во крвта како што порано се сметаше. Поголемо внимание треба да се посвети на внесот на заситени масти.
Јајцето содржи околу 1,6 грама заситени масти, најмногу во жолчката. Прекумерниот внес на заситени масти може да го зголеми LDL-холестеролот, кој при високи нивоа може да придонесе за создавање наслаги во артериите и зголемување на кардиоваскуларниот ризик.
Колку јајца се препорачуваат?
За здрави возрасни лица, Клиниката во Кливленд наведува дека може да се консумира до едно цело јајце дневно, односно околу седум неделно. Доколку сакате повеќе протеини, белките може да бидат добра алтернатива бидејќи не содржат жолчка.
Кај луѓето со срцеви заболувања или висок холестерол потребна е поголема претпазливост. Зумпано предлага внесот на жолчки да се ограничи на најмногу четири неделно. Сличен пристап се препорачува и кај лицата со дијабетес.
Но, нутриционистите нагласуваат дека не треба да се гледа само бројот на јајца. Целокупната исхрана е клучна.
Едно е да јадете варено јајце со зеленчук и интегрален леб, а сосема друго е јајцата редовно да ги комбинирате со сланина, колбаси, полномасни сирења и друга храна богата со заситени масти.
Затоа, за повеќето здрави луѓе јајцето може да биде дел од балансирана исхрана – но како и со секоја друга намирница, важни се количината и целокупниот начин на исхрана.
