четврток, ноември 19, 2026
Дома БАЛКАН СНС на Вучиќ пред суспензија од ЕПП: Европа му испорача седум услови!

СНС на Вучиќ пред суспензија од ЕПП: Европа му испорача седум услови!

0
EPA/MARKO DJOKOVIC

Српската напредна странка (СНС) на Александар Вучиќ би можела да ги загуби сите членски права во Европската народна партија (ЕПП), пишува новинарот на „Вечерњи лист“, Томислав Краснец. Претседателството на ЕПП во средата предложило суспензија на српската партија, а конечната одлука се очекува на почетокот на декември.

Според неофицијални информации, партијата на Вучиќ ќе добие седум услови што ќе мора да ги исполни во рок од една година доколку сака да избегне целосно исклучување од европското политичко семејство. Меѓу барањата се престанок на величењето на воените злосторници, дистанцирање од политиката на Слободан Милошевиќ и прекин на поддршката за руската политика.

Предлогот за суспензија доаѓа по 14-месечна внатрешна проверка на усогласеноста на СНС со вредностите и политиките на европските народни партии, пишува „Вечерњи лист“.

За суспензијата ќе се одлучува на Политичкото собрание на ЕПП, на 7 и 8 декември. Доколку предлогот биде усвоен, СНС ќе ги загуби сите членски права, вклучително и правото на глас, но засега нема да биде исклучена од европската политичка организација.

За да го задржи членството, партијата ќе мора да ги исполни седумте услови во рок од една година. Во спротивно, може да биде покрената постапка за нејзино целосно исклучување.

Што бара ЕПП од партијата на Вучиќ?

Според неофицијалните информации на „Вечерњи лист“, меѓу условите се раскинување со наследството на великосрпската политика од времето на Слободан Милошевиќ, престанок на величењето на правосилно осудените воени злосторници, како и негирањето на геноцидот во Сребреница и другите воени злосторства.

Особено внимание предизвика односот на српските власти кон Ратко Младиќ, поранешниот командант на Војската на Република Српска, кој беше осуден на доживотен затвор за геноцидот во Сребреница и други воени злосторства.

Младиќ почина во август во притвор во Хаг, а неговиот погреб во Белград во септември, организиран со државна поддршка и воени почести, предизвика осуди од европските функционери.

Од ЕПП тогаш порачаа дека ваквите настани не можат да бидат занемарени при преиспитувањето на членството на СНС.

Меѓу условите што се споменуваат се и усогласување со заедничката надворешна политика на Европската Унија, прекин на поддршката за политиката на рускиот претседател Владимир Путин, како и соработка со новото парламентарно мнозинство во Србија заради мирно предавање на власта.

Европските народни партии на СНС ѝ забележуваат и за состојбата со медиумските слободи, корупцијата и проблемите поврзани со организираниот криминал.

Целосниот список со седумте услови сè уште не е официјално објавен.

Предлогот за суспензија го поздрави Карло Реслер, шеф на делегацијата на ХДЗ во Европскиот парламент, оценувајќи дека станува збор за потег на кој неговата партија инсистирала со години.

„Во согласност со она на што ХДЗ со години предупредуваше и на што инсистиравме – и во јавноста и во рамките на нашето европско политичко семејство – сега се преземаат конкретни чекори. И тоа го поздравуваме“, изјави Реслер за „Вечерњи лист“.

Тој порача дека европските народни партии не можат да прифатат величење или релативизирање на воените злосторства, закани кон соседните држави и поддршка за руската агресија врз Украина.

Реслер го критикуваше и односот кон наследството на Слободан Милошевиќ, Радован Караџиќ, Ратко Младиќ и Веселин Шљиванчанин, оценувајќи дека никакви геополитички интереси не можат да го оправдаат отсуството на јасна осуда на нивното дејствување.

ХДЗ е полноправна членка на ЕПП, а во 2016 година беше воздржана при приемот на СНС во придружно членство.

Одлуката доаѓа по изборниот пораз на СНС

Предлогот за суспензија доаѓа и по големиот политички пораз на партијата на Вучиќ во Србија. На предвремените парламентарни избори на 25 октомври победи Студентската листа, со што заврши 14-годишната доминација на СНС.

Новото Собрание на Србија беше конституирано на 17 ноември, а следува формирање на новата влада.

Вучиќ во септември се повлече од функцијата претседател на Србија за да ја предводи изборната листа на СНС. Формален претседател на партијата од 2023 година е Милош Вучевиќ.

ЕПП ја започна постапката за преиспитување на членството на СНС во септември 2025 година, по критиките за односот на српските власти кон демонстрантите и состојбата со демократските институции.

Слична постапка европските народни партии претходно водеа и против унгарскиот Фидес на Виктор Орбан. Партијата беше суспендирана во 2019 година, а во 2021 година ја напушти ЕПП.

Дали СНС ќе ја доживее истата судбина ќе зависи од одлуката на Политичкото собрание во декември и од евентуалното исполнување на поставените услови, пишува „Вечерњи лист“.

ИЗДВОЕНИ