Се повеќе се зборува за здравјето и физичката кондиција, но покрај грижата за телото, подеднакво е важно да се грижиме и за здравјето на мозокот. Неврорадиологот д-р Емер Мексвини истакнува дека квалитетниот сон, балансираната исхрана, како и редовната социјална и ментална активност можат да помогнат во зачувувањето на мозочните функции со текот на годините, пишува UNILAD.
Здравјето на мозокот опфаќа низа функции, вклучувајќи меморија, движење, емоции и обработка на сензорни информации. Па, како да го одржиме мозокот здрав што е можно подолго?
Квалитетниот сон е поважен отколку што мислиме
На возрасните генерално им се препорачува да спијат помеѓу седум и девет часа, но во зафатениот секојдневен живот ова не е секогаш лесно да се постигне. Д-р МекСвини предупредува дека недостатокот на сон може да има сериозни последици за здравјето на мозокот.
„Спиењето е период во кој мозокот активно се обновува и закрепнува, а недостатокот на сон е една од најпотценетите закани за неговото долгорочно здравје. Не е важна само количината, туку и квалитетот на спиењето“, објаснува таа.
За време на длабокиот сон, се активира глимфатичниот систем, кој му помага на мозокот да се ослободи од отпадните материи создадени во текот на денот. Меѓу нив се протеините бета-амилоид и тау, чие абнормално акумулирање е поврзано со Алцхајмерова болест. Долготрајниот недостаток на сон може да го попречи овој процес, а е поврзан и со воспалителни процеси, проблеми со меморијата и послаби когнитивни способности.
Исхрана што го зачувува здравјето на мозокот
„Она што го јадеме влијае и на условите во кои функционира нашиот мозок“, вели докторката. Таа препорачува исхрана базирана на цела, минимално преработена храна, особено онаа од растително потекло. Како добри примери, тој ги наведува медитеранската исхрана и диетата MIND, кои се поврзани со подобро здравје на мозокот.
Исхраната MIND е дизајнирана да го намали ризикот од деменција и когнитивно опаѓање поврзано со возраста. Ги комбинира принципите на медитеранската диета и DASH диетата, која првенствено е наменета за намалување на крвниот притисок.
Двете диети нагласуваат зеленчук, овошје, интегрални житарки, мешунки, риба, јаткасти плодови и здрави масти, со што е можно помалку внес на високо преработена храна. Таквата диета може да придонесе за здравјето на мозокот, срцето и крвните садови, да го подобри метаболичкото здравје и да помогне во намалувањето на воспалителните процеси.
Нови работи го стимулира мозокот
Иако многу луѓе ја сакаат рутината, д-р Мексвини истакнува дека новите искуства и предизвици се корисни за мозокот. Учењето странски јазик, играњето нов спорт или стекнувањето некоја друга вештина може да ја стимулира мозочната активност. Во исто време, големите промени не се неопходни. Дури и едноставните работи, како што е изборот на различен пат до дома, можат да бидат начин да се излезе од нашата дневна рутина.
„Патувањето до непознато место или учењето нова вештина го охрабрува мозокот да ги обработува информациите на поинаков начин“, објаснува докторот.
