Најновите податоци на Евростат го разбиваат популарното верување дека граѓаните на јужна Европа се најзадолжени. Богатите земји од северот и западот на континентот се на врвот на листата, додека Италија, Грција и Шпанија се далеку под европскиот просек кога станува збор за долгот на домаќинствата.
Иако земјите од јужна Европа често се сметаат за презадолжени, најновите податоци покажуваат сосема поинаква слика. Според статистиката на Евростат, најбогатите земји во северна и западна Европа имаат највисок долг на домаќинствата.
Во 2025 година, долгот на домаќинствата во Европската Унија изнесуваше 49,4 проценти од БДП, додека во еврозоната беше 50,7 проценти. Овој индикатор се намалува веќе неколку години, откако надмина 60 проценти во 2020 година.
Долгот на домаќинствата вклучува станбени кредити, потрошувачки кредити и други форми на долг на граѓаните. Изразувањето на долгот како процент од бруто домашниот производ овозможува споредби помеѓу земји со различни големини и покажува колку е долгот во однос на силата на нивните економии.
Експертите истакнуваат дека високиот долг не е нужно проблем, бидејќи развиените пазари на недвижности и поволните кредитни услови честопати ги охрабруваат граѓаните да се задолжуваат повеќе. Сепак, Европската комисија смета дека нивото над 55 проценти од БДП може да претставува ризик за економската стабилност, особено во периоди на финансиска криза.
Најголемото изненадување е фактот дека седум земји со долг на домаќинствата што надминува 55 проценти од БДП се наоѓаат во северна или западна Европа.
Спротивно на тоа, земјите во јужна Европа, кои со години се поврзани со долгови кризи, имаат значително помалку задолжени домаќинства. Така, долгот на домаќинствата во Италија изнесува 35,9 проценти од БДП, во Грција 38 проценти, а во Шпанија 42,9 проценти, што е под просекот на Европската Унија.
Десетте европски земји со најзадолжени домаќинства:
Холандија – 93,5% од БДП
Данска – 84,1%
Шведска – 82,3%
Финска – 62,9%
Луксембург – 60,5%
Франција – 59,5%
Белгија – 56,4%
Кипар – 54,2%
Португалија – 53,9%
Германија – 49%
Во повеќето од овие земји, најголемиот дел од долгот е поврзан со станбени кредити, а високото ниво на задолженост е поврзано со развиен пазар на недвижности, поволни услови за финансирање и висок животен стандард.
Во исто време, многу од овие земји имаат и значителни финансиски средства и пензиски фондови, што ги ублажува ризиците од висока задолженост на домаќинствата. Сепак, експертите предупредуваат дека зголемувањето на каматните стапки би можело дополнително да ги оптовари граѓаните кои ги отплаќаат кредитите со променливи каматни стапки.












