Иран се стреми да има контрола врз бродовите што влегуваат во Ормутскиот теснец, како и надзор врз оние што го напуштаат, со можност за интервенција доколку е потребно, изјави денес висок ирански функционер, додавајќи дека ова е дел од привремениот план за повторно отворање на теснецот за кој се преговара со Оман.
Функционер вклучен во преговорите изјави за западните медиуми дека ова е „општа идеја што моментално се дискутира“ и прецизираше дека излезната рута би се протегала помеѓу Иран и Оман, а дозволата за излез од теснецот би се добивала преку Оман, откако Иран ќе биде информиран.
„Техеран веројатно нема да ја промени својата позиција“, додаде функционерот, истакнувајќи дека Иран веќе покажал флексибилност со откажувањето од првичното барање за целосна контрола на двонасочниот сообраќај низ теснецот.
Иран минатиот месец го отфрли предлогот на Оман за подеднакво распределување на транзитните патишта меѓу двете земји, велејќи дека предлогот не ги решава безбедносните загрижености на Техеран сè додека не се постигне долгорочна регионална стабилност.
Стратешка важност и спор
Контролата на теснецот, главна транспортна рута за околу една петтина од светската нафта и други витални стоки, беше главна пречка во напорите за прекин на застојот меѓу САД и Израел со Иран.
Водниот пат е во голема мера блокиран откако започна конфликтот кон крајот на февруари, а спорот околу Ормутскиот теснец останува клучна точка на несогласување, соопшти агенцијата.
Вашингтон тврди дека јунскиот меморандум за разбирање со Техеран, кој предвидува прекин на непријателствата, барал од Иран повторно да го отвори стратешкиот воден пат, додека Иран вели дека текстот на документот експлицитно ја задржува својата надлежност над поморскиот сообраќај во теснецот.
Бродскиот сообраќај минувал слободно низ теснецот пред војната, кој се наоѓа во територијалните води и на Иран и на Оман, но генерално се смета за меѓународен воден пат.











