Трилион долари или 25 милијарди: Колку навистина ја чинеше Америка војната во Иран досега?

Дебатата за вистинската цена на војната на САД против Иран се претвори во жесток политички конфликт во Вашингтон. Додека Пентагон тврди дека досега се потрошени околу 25 милијарди долари, некои политичари и економисти предупредуваат дека вистинската цена би можела да достигне до 1 трилион долари.

Американскиот министер за одбрана Пит Хегсет беше под притисок за време на конгресното сослушување каде ја бранеше својата проценка за трошоците од војната. Според бројките на Пентагон, САД досега потрошиле околу 25 милијарди долари, главно за муниција, операции и одржување на воена опрема.

Службениците нагласија дека оваа бројка се однесува само на директните воени трошоци, додека подетален извештај ќе биде презентиран на Конгресот, објавува Ал Џезира. Оваа бројка ги изненади пратениците, со оглед на тоа што извор минатиот месец за Ројтерс изјави дека само првите шест дена од војната чинеле најмалку 11,3 милијарди долари.

Кога беше прашан за распоред или проектирани трошоци за завршување на мисијата за која Доналд Трамп првично тврдеше дека ќе трае „четири до пет недели“, Хегсет одби да одговори. „Како што знаете и како што изјави претседателот, никогаш нема да му кажете на вашиот противник, особено откако ќе ја десеткувате неговата војска и ќе го контролирате неговиот теснец“, рече тој.

Сослушувањето беше номинално закажано за разгледување на барањето за буџет од 1,5 трилиони долари за фискалната 2027 година, за кое Хегсет рече дека „ја одразува итноста на моментот“ и ќе ја стави одбранбената индустриска база на „воена основа“.

Хегсет ги отфрли загриженостите за недостигот, велејќи дека буџетот ќе обезбеди компаниите „да работат побрзо од кога било досега за да го тројат или четирикратно производството на критични ракети“.

Таа проценка предизвика силен отпор од демократите. Конгресменот Ро Кана предупреди дека таа го игнорира поширокото економско влијание на војната во Иран.

Тој рече дека зголемувањето на цените на горивото и храната би можело да ја чини американската економија повеќе од 600 милијарди долари, или околу 5.000 долари по домаќинство.

Само 34% од Американците ја одобруваат војната во Иран, што е намалување од 38% во средината на март, според анкетата на Ројтерс/Ипсос.

Просечните цени на бензинот во САД се искачија на највисоко ниво за речиси четири години, според податоците на Американската автомобилска асоцијација (AAA). Републиканците се соочуваат со можноста за оспорени среднорочни избори за шест месеци, а демократите ја поврзуваат војната со инфлацијата и прифатливоста на цените.

Дополнителен притисок доаѓа од зголемувањето на цените на нафтата – барел Брент надмина 120 долари, додека цените на горивата во САД достигнаа највисоко ниво од 2022 година.

Меѓу најгласните е економистката од Харвард, Линда Билмес, која проценува дека вкупните трошоци за војната би можеле да достигнат еден трилион долари.

Таа истакнува дека реалните трошоци за војните често се потценуваат, потсетувајќи на војната во Ирак, која на крајот чинеше многу пати повеќе од првичните проценки.

Според нејзината анализа, краткорочните трошоци само од војната со Иран изнесуваат околу две милијарди долари дневно.

Војната дополнително го оптоварува буџетот поради непропорционалната цена на оружјето. Американските системи за воздушна одбрана користат ракети во вредност од околу четири милиони долари за да соборат ирански беспилотни летала што чинат само неколку десетици илјади долари.

Таквата стратегија се покажува финансиски неодржлива на долг рок, предупредуваат аналитичарите.