Политички притисок или конкретни потези: Иран се заканува со целосна блокада на извозот на нафта

Новите закани на Вашингтон за воведување на „најстрогите санкции во историјата“ врз Иран би можеле дополнително да ја ескалираат ситуацијата на Блискиот Исток, додека Техеран предупредува дека одговорот би можел да биде директно насочен кон светскиот енергетски пазар.

Иранскиот безбедносен претставник Мохсен Резаи изјави дека ако она што Техеран го нарекува „економска војна“ продолжи, Иран би можел целосно да го запре извозот на нафта од Персискиот Залив.

„Ниту една капка нафта нема да биде извезена“, рече Резаи, предупредувајќи дека Иран би можел да ја смета секоја можна вмешаност на други земји во американскиот притисок како акт на војна.

Во центарот на новата ескалација е Ормускиот теснец, еден од најважните морски премини за снабдување со енергија во светот.

Сообраќајот низ овој стратешки премин веќе е сериозно нарушен, а Иран наводно ставил на црната листа 45 танкери за наводно кршење на новите правила за пловидба.

Бродовите се соочуваат со казни, задржување и запленување на нивниот товар, што дополнително го зголемува ризикот за глобалниот пазар на нафта и гас.

Особен ризик е можноста конфликтот да не остане ограничен на политички и економски мерки.

Засилените напади врз нафтената и гасната инфраструктура на земјите од Персискиот Залив би можеле да го загрозат производството и извозот на енергетски производи, што дополнително би го зголемило притисокот врз светскиот пазар.

Иран веќе ги предупредува соседните земји да не ја поддржуваат новата кампања за санкции на САД.

Техеран би можел да го гледа евентуалното учество на други земји како директно сојузништво со САД.

Покрај притисокот врз поморскиот сообраќај и енергетската инфраструктура, Иран би можел да прибегне кон други форми на одговор во случај на нова ескалација.

Можните сценарија вклучуваат сајбер операции, но и дејствија надвор од непосредната област на Персискиот Залив.

Ова би отворило уште еден фронт на конфликт и дополнително би ја зголемило неизвесноста за енергетската, финансиската и транспортната инфраструктура.

Засега, клучното прашање е дали заканите ќе останат на ниво на политички притисок или ќе се развијат во конкретни потези што би можеле сериозно да го загрозат преминувањето на енергетски производи низ Ормускиот теснец.

Доколку Иран навистина се обиде да го запре извозот на нафта од Персискиот Залив, последиците нема да се почувствуваат само на Блискиот Исток – нов удар би можел многу брзо да ги достигне цените на горивата низ целиот свет.