Храната и безалкохолните пијалаци во јули поевтиниле за 1,1 отсто, но транспортот останува најголем притисок врз семејниот буџет, со годишен раст на трошоците од 4,4 отсто. Трошоците за живот во јули 2026 година забележале раст од 2,3 отсто во однос на тој месец минатата година, покажуваат најновите податоци за индексот на трошоците за живот. На месечно ниво, односно во споредба со јуни, растот бил минимален и изнесувал 0,1 отсто.
Податоците покажуваат различни движења кај одделните категории – додека дел од основните трошоци се стабилизираат или дури бележат поевтинување, транспортот и понатаму останува значаен извор на притисок врз трошоците на домаќинствата.
Еден од позитивните сигнали во јулските податоци е намалувањето на трошоците за храна и за безалкохолни пијалаци. Во однос на јуни, тие поевтиниле за 1,1 отсто, што укажува на одредено стабилизирање на цените во оваа категорија.
Поевтинување е забележано и кај покуќнината, опремата за домаќинствата и кај редовното одржување на домаќинствата, каде што се намалиле трошоците за 1,4 отсто.
Облеката и обувките поевтиниле за 0,2 отсто, додека информациите, комуникациите и здравствената заштита бележат намалување од по 0,1 отсто.
За дел од другите категории нема промени во однос на претходниот месец, што дополнително укажува дека во јули немало значителен ценовен шок кај најголем дел од производите и од услугите.
Од друга страна, транспортот и натаму е категоријата со најголем раст. Во јули трошоците за транспорт се зголемиле за 4,4 отсто, што е најголемо зголемување меѓу сите категории.
Тоа е особено значајно за семејниот буџет, бидејќи транспортните трошоци директно се одразуваат врз секојдневното движење, патувањата и врз трошоците за користење превоз.
Покрај транспортот, бил забележан раст и кај рекреацијата, спортот и културата, каде што се зголемиле трошоците за 2,6 отсто.
Трошоците за домување, вода, електрична енергија, гас и за други горива пораснале за 0,9 отсто, рестораните и услугите за сместување за 0,7 отсто, услугите за образование за 0,3 отсто, а алкохолните пијалаци и тутунот – за 0,1 отсто.
Иако годишниот раст на трошоците за живот изнесува 2,3 отсто, споредбата со јуни покажува многу помирна слика. На месечно ниво, трошоците за живот се зголемиле за само 0,1 отсто.
Ова значи дека во јули немало значително забрзување на општиот раст на цените, а дел од категориите дури забележале намалување.
Индексот на цените на мало, пак, во јули во однос на јуни изнесувал 101,3, што, според податоците, покажува месечен раст од 1,3 отсто. На годишно ниво, индексот на цените на мало забележал раст од 1,8 отсто.
Оттука, сликата од јулските податоци е мешана: цените на храната покажуваат знаци на стабилизација и поевтинување, но транспортот останува значаен трошок за граѓаните и категорија со најголем раст.
За домаќинствата тоа значи дека и покрај пониските цени на храната, дел од олеснувањето во семејниот буџет се неутрализира со повисоките трошоци за транспорт и за други услуги.
