Кина го поврзува производството на сончева и ветерна енергија со брзорастечките центри за податоци. Во градот Жонгвеј, чистата енергија веќе се користи за напојување на компјутерски системи што работат на развој на вештачка интелигенција. Новите соларни и ветерни проекти треба да обезбедат електрична енергија за центрите за податоци во текот на целото деноноќие. Жонгвеј прераснува во еден од главните кинески центри за компјутерски услуги и вештачка интелигенција. Кина, на овој начин, се обидува истовремено да го забрза технолошкиот развој и да ја намали зависноста од фосилни горива
На работ од пустината Тенгер (Tengger), сончевата енергија од огромните фотоволтаични полиња директно ги напојува компјутерите што ја движат новата ера на вештачката интелигенција. Во кинескиот град Жонгвеј, сонцето и ветерот стануваат клучен извор на енергија за растечкиот број центри за податоци и нивните сè поголеми потреби за електрична енергија. Така, пустината се претвора во неочекувано енергетско срце на кинескиот дигитален развој.
Постојаното брмчење на серверите се слуша од центарот за податоци управуван од телекомуникацискиот гигант „Чајна мобајл“ (China Mobile) во градот Жонгвеј (Zhongwei), во автономниот регион Нингсија Хуи, во северозападна Кина. Во мај, еден од објектите на центарот започна директно да добива електрична енергија од соларната електрана, со што се напојува компјутерскиот капацитет за обука и инференција на модели со вештачка интелигенција, како и за други апликации.
Според Џанг Сју, инженер за работење и одржување на компјутерските системи во филијалата на „Чајна мобајл“ во Нингсија (Ningxia), зелената енергија сега сочинува повеќе од 80 отсто од електричната енергија што ја троши објектот.
Соларната електрана во Нингсија, регион богат со обновливи извори на енергија, е еден од најраните кинески проекти за директно снабдување на центрите за податоци со зелена електрична енергија. Потегот доаѓа во време кога Кина настојува растечкиот компјутерски капацитет да го доближи до обновливите извори на енергија потребни за неговото напојување.
Соларната електрана со капацитет од 500 мегавати е само еден дел од целокупната слика.
На околу 40 километри јужно се гради ветерен парк со капацитет од 1,5 гигавати, кој треба да биде приклучен на електроенергетската мрежа во септември. Ветерната енергија ќе го надополнува производството на соларната енергија во текот на ноќта, помагајќи им на центрите за податоци да се снабдуваат со зелена енергија во текот на целото деноноќие.
Кога целосно ќе бидат пуштени во употреба, соларниот и ветерниот проект ќе можат да ги задоволат годишните потреби од електрична енергија на постојниот и на планираниот кластер на центри за податоци во Жонгвеј, кои изнесуваат околу 2,29 милијарди киловат-часови, според подружницата во Жонгвеј на „Чајна датанг корпорејшн ринјуабл пауер“ (China Datang Corporation Renewable Power Co., Ltd.), која управува со проектите.
Оваа побарувачка произлегува од брзорастечкиот компјутерски кластер. Кластерот во Жонгвеј сега има 10 големи паркови со центри за податоци. Шест од 10 најголеми кинески оператори на интернет-центри за податоци имаат воспоставено присуство во градот, додека во него се сместени и операции за податоци на големи интернет-компании, меѓу кои „Алибаба“, „Баиду“, „Тенсент“, „Меитуан“ и „Бајтденс“ (Alibaba, Baidu, Tencent, Meituan и ByteDance).
Напојување на компјутерскиот бум
За центрите за податоци што работат непрекинато, електричната енергија мора да биде стабилна, сигурна и достапна.
Прашањето станува сè поактуелно со растот на побарувачката за компјутерска моќ. Според процените на индустријата, електричната енергија сочинува од 60 до 70 отсто од оперативните трошоци на центрите за податоци.
Податоците на Меѓународната агенција за енергија покажуваат дека на глобално ниво се очекува центрите за податоци до 2030 година да трошат 945 терават-часови електрична енергија годишно. Во Кина, потрошувачката на електрична енергија од страна на центрите за податоци се удвоила – од 82,4 терават-часови во 2019 година на 166 терават-часови во 2024 година, според Кинеската академија за информатички и комуникациски технологии.
Тоа ги става центрите за податоци на пресекот на два тренда: брзорастечката побарувачка за компјутерски капацитет и напорите на Кина за премин кон позелен енергетски микс. Земјата постави цел новоизградените центри за податоци во нејзините главни компјутерски центри да користат најмалку 80 отсто зелена енергија.
– Поставувањето далноводи за зелена енергија непосредно до центарот за податоци овозможува поголемо користење на локално произведената соларна и ветерна енергија, истовремено намалувајќи ги загубите при преносот и трошоците за електрична енергија, рече Џанг од „Чајна мобајл“.
Атрактивноста на Жонгвеј како центар за компјутерски услуги се должи на повеќе фактори, а не само на изобилството од сончева и ветерна енергија.
Градот има сува и студена клима и стабилни геолошки услови, а неговата местоположба во близина на географскиот центар на Кина овозможува добра поврзаност со другите делови на земјата.
– Центрите за податоци овде можат да се потпираат на природно ладење осум до 10 месеци годишно, што е значително над националниот просек и помага да се намали потрошувачката на електрична енергија потребна за ладење, рече Џу Бин од одделот за операции на компјутерските системи при „Чајна мобајл Нингсија“ (China Mobile Ningxia).
Национална стратегија
Растот на Жонгвеј како центар за компјутерски услуги е тесно поврзан со кинеската стратегија за пренасочување на компјутерските оптоварувања кон западниот дел на земјата, каде што обновливите извори на енергија и земјиштето се поизобилни.
Проектот „Источни податоци, западни пресметки“, започнат во 2022 година, ја определи Нингсија како еден од осумте национални компјутерски центри во Кина, додека Жонгвеј е дом на еден од 10-те национални кластери на центри за податоци.
Во 2025 година, Жонгвеј се најде на петтото место меѓу 302 кинески градови, според индексот на компјутерска моќ на ниво на градови. Според градската управа за податоци, неговиот компјутерски капацитет досега достигнал 283.100 петафлопси.
Според Менг Фанжен, претставник на управата, компјутерските капацитети во Жонгвеј поддржуваат обука и примена на 13 големи модели на вештачка интелигенција и обезбедуваат услуги за повеќе од 4.900 компании, меѓу кои „Шаоми“ и „Шиаохоншу“ (Xiaomi и Xiaohongshu).
За првпат оваа година, координираниот развој на компјутерскиот капацитет и снабдувањето со електрична енергија беше истакнат во извештајот за работата на владата, заедно со лесно проширливи интелигентни компјутерски кластери, како една од клучните области на развојот на новата инфраструктура.
Развојниот план на Кина за периодот 2026 – 2030 година, исто така, повикува на натамошно унапредување на проектот „Источни податоци, западни пресметки“ и проширување на нејзината интегрирана компјутерска мрежа.
За Жонгвеј, следниот чекор е подобро усогласување на снабдувањето со електрична енергија со побарувачката за компјутерски капацитет, истовремено намалувајќи ги емисиите на јаглерод и трошоците.
– Ќе работиме на изградба на платформа која динамички ќе ги координира компјутерскиот капацитет и снабдувањето со електрична енергија, користејќи ја побарувачката за компјутерски услуги за оптимизирање на потрошувачката на електрична енергија, рече Менг.
