Драматичен пресврт и на Јадранот: Некогашните рекоди забележани еден месец порано

Светските океани бележат ново, рекордно затоплување оваа година, а драматичните промени не го заобиколија ниту Јадранското Море. Температурите на водата, кои некогаш се очекуваа само во средината на август, сега се бележат во јуни, што предизвикува сериозна тревога кај експертите. Овој невиден климатски феномен директно ќе влијае на навиките на стотици илјади граѓани на Босна и Херцеговина кои традиционално ги поминуваат летата на јадранскиот брег, првенствено во соседна Хрватска, но и во нашиот единствен излез на морето – Неум.

Јадранското Море се затоплува двојно побрзо од остатокот од светот

Познатиот океанограф Мирко Орлиќ истакнува дека пред педесет години, највисоките температури во Јадранското Море обично се случувале во август и биле околу 25°C. Денес, летните максимуми редовно достигнуваат 27°C, но оваа година овие вредности се поместиле значително порано. Главната причина за раното вриење на морето лежи во долготрајните топлотни бранови и фактот дека Медитеранот и Јадранското Море се затоплуваат двојно побрзо од светските океани. За време на стабилни антициклони, ветерот е премногу слаб, што го блокира испарувањето и мешањето на морето, кои се клучни за неговото ладење.

За босанските туристи, од кои повеќето ја избираат Макарската ривиера, јадранските острови или домашните објекти во Неум секоја година, потоплото море носи нов извор на непријатност. Екстремно високите температури на водата во комбинација со топол воздух драстично го зголемуваат индексот на термичка непријатност во крајбрежните области. Поради ова, во шпицот на сезоната, во текот на јули и август, се губи освежителниот ефект, што го прави престојот на плажите неподнослив и заморен.

Падот на јулскиот шпиц и масовниот лет на туристи

Овие тектонски климатски промени ќе ја принудат туристичката индустрија радикално да го промени календарот за патувања. Научните студии покажуваат дека екстремната топлина на долг рок ќе ја намали привлечноста на Јадранот во срцето на летото и ќе ја пренасочи побарувачката кон климатски попријатни и поладни европски дестинации. Од друга страна, предсезоната и постсезоната ќе доживеат огромен бум бидејќи топлото море ќе привлече гости во месеци кои претходно беа резервирани за помал сообраќај.

Покрај економската закана за туризмот, кој директно ги полни буџетите на крајбрежните земји, загрозен е и целиот морски екосистем. Затоплувањето на плиткото и полузатворено Јадранско Море веќе води до масовно умирање на автохтони организми и масовно појавување на тропски видови риби кои го уништуваат домашниот рибен фонд. Доколку стабилните и топли периоди продолжат без ветер, морето ќе достигне нови историски рекорди до крајот на летото, што засекогаш ќе го промени јадранскиот брег каков што го знаеме.