Иако воведувањето на европскиот систем за информации и одобрение за патување ETIAS повторно е одложено, на интернет веќе се шират лажни веб-страници кои им нудат на патниците можност да поднесат барање за дозвола што сè уште не е достапна.
На граѓаните на земјите кои имаат безвизен режим со Европската Унија, меѓу кои е и Македонија, им се советува да не плаќаат за никакви ETIAS-пријави и да не оставаат лични податоци на неофицијални интернет-страници.
Повеќе од 150 веб-страници веќе нудат услуги за поднесување барања за ETIAS, иако системот сè уште не е активен. Проблемот не е само во тоа што патниците можат да ги загубат парите, туку постои и ризик од злоупотреба на личните податоци.
ETIAS сè уште не може да се добие
ETIAS е електронско одобрение за патување наменето за државјаните на земјите на кои не им е потребна виза за краткорочен престој во ЕУ.
Кога системот ќе биде пуштен во употреба, барањето ќе се поднесува преку интернет, а таксата ќе изнесува 20 евра. Лицата помлади од 18 и постари од 70 години ќе бидат ослободени од плаќање, но и понатаму ќе мора да имаат важечко ETIAS-одобрение.
Сепак, датумот за почеток на примената сè уште не е утврден.
Лук Петербриџ, директор за односи со јавноста на британското здружение на туристички агенции ABTA, предупреди дека патниците во моментов не треба да поднесуваат никакви барања.
„Она што особено морам да го нагласам е дека во моментов не можете и не треба да поднесувате барање за ETIAS“, изјави Петербриџ.
Според него, постои само една официјална интернет-страница преку која ќе може да се поднесуваат барањата откако системот ќе биде активиран.
Измамниците веќе наплаќаат за непостоечки пријави
Посебен проблем претставуваат комерцијалните и лажните интернет-страници кои се обидуваат да изгледаат како официјалните страници на Европската Унија.
Некои од нив може да понудат да поднесат барање во име на патниците, што само по себе не мора нужно да биде незаконско. Сепак, проблемот настанува кога таквите страници објавуваат неточни информации, наплаќаат прекумерни надоместоци или собираат податоци што подоцна може да бидат злоупотребени.
Фронтекс претходно предупредуваше на ризиците од користење посреднички веб-страници, вклучително и нарушување на заштитата на податоците, кражба на идентитет и изнудување дополнителни надоместоци.
Затоа, најважното правило е едноставно: сè додека ЕУ официјално не го активира ETIAS, нема причина некому да му плаќате за пријава во овој систем.
Како да се избегне кражба на личните податоци?
Патниците треба да бидат особено внимателни доколку наидат на веб-страница која:
тврди дека ETIAS веќе е задолжителен;
бара уплата пред официјалното започнување на примената на системот;
бара податоци од пасошот, банкарски податоци или други чувствителни информации;
користи име што потсетува на институциите на ЕУ, но нема домен „europa.eu“;
ветува „гарантирано одобрување“ или забрзана обработка на барањето.
Не внесувајте го бројот на пасошот, податоците од платежната картичка, адресата, телефонскиот број или други лични податоци на страница чија автентичност не сте ја провериле.
Особено треба да се има предвид дека ETIAS ќе биде поврзан со конкретен пасош. Поради тоа, патникот што подоцна ќе добие нов пасош ќе мора да поднесе ново барање.
EES е различен систем
ETIAS често се меша со EES, но станува збор за два сосема различни системи.
EES веќе е во функција и служи за електронско евидентирање на влезовите и излезите на државјаните на земјите надвор од ЕУ на надворешните граници на Шенген-зоната. Со него постепено се заменува класичното ставање печати во пасошите.
Од друга страна, ETIAS ќе претставува претходно електронско одобрение за патување што патниците ќе мора да го добијат пред патувањето, откако системот конечно ќе биде активиран.
Затоа, засега не треба да се поднесува барање за ETIAS. За патување во земјите од Шенген-зоната и понатаму важат постојните правила за безвизен режим, додека на границите се применуваат процедурите поврзани со EES.
Најбезбедно е да се следат исклучиво официјалните информации на Европската Унија и да се почека објавувањето на датумот за почеток на примената на системот. Дотогаш, секоја веб-страница што ви нуди „веднаш да извадите ETIAS“ треба да се третира со особено внимание.












