Претседателот на САД, Доналд Трамп, изјави дека ниту тој, ниту Илон Маск не се одговорни за тоа што Украина изгубила пристап до сателитскиот систем „Старлинк“ (Starlink) – ситуација што влијаеше врз украинските воени операции против Русија, пренесува Ројтерс.
Намалената достапност на сателитските услуги ја попречи комуникацијата меѓу украинските сили и нивната команда, а доведе и до побавен интернет. Ројтерс вчера објави дека Белата куќа одобрила намалување на услугите за системот „Старшилд“ (Starshield).
Трамп се осврна на ова прашање во разговор со новинарите додека ја напушташе Белата куќа, упатувајќи се кон Џорџија. Тој изјави дека ниту тој, ниту Маск не се одговорни за губењето на пристапот на Украина до „Старлинк“. Додаде дека Соединетите Држави не вовеле никакви ограничувања за пристапот на Украина до системот „Старшилд“.
„Старшилд“ е систем развиен од компанијата на Маск, „Спејс-икс“ (SpaceX), наменет конкретно за владини корисници и потреби на националната безбедност – првенствено за Министерството за одбрана на САД. Системот се потпира на сателитската мрежа „Старлинк“, која исто така е развиена од „Спејс-икс“.
Според извештаите за последиците од ограничувањата, проблемите се особено изразени кај беспилотните летала (дронови) кои се движат со брзина поголема од 160 километри на час. Забележани се краткотрајни прекини во врската, што го отежнува управувањето со леталата и извршувањето на одредени воени задачи.
Сателитската комуникација игра важна улога во поврзувањето на единиците на фронтот, преносот на податоци и управувањето со дроновите. Токму затоа, дури и краткотрајните ограничувања можат да влијаат врз извршувањето на операциите.
Сепак, важно е да се направи разлика помеѓу комерцијалниот „Старлинк“ и „Старшилд“ – воен систем наменет за државни и одбранбени потреби. Извештаите за наредбата од Белата куќа се однесуваат на ограничување на воениот систем, додека еден украински претставник конкретно потврди ограничувања во работата на терминалите што ги користи војската.
Украинската страна укажува на последиците од ограничувањата врз одбранбените и офанзивните капацитети на нејзината армија, додека американскиот претседател негира дека тој или Маск се одговорни за оваа ситуација. Во меѓувреме, Европската унија со Киев разговара за можностите за поголемо користење на европските сателитски капацитети, вклучително и платформата „Говсатком“ (Govsatkom), која ги обединува ресурсите на земјите-членки. Ваквиот пристап би можел да помогне во намалувањето на зависноста од американската инфраструктура, но тој не претставува моментална замена за сите можности што ги нуди „Старлинк“ (Starlink).
Спорот околу сателитските врски повторно го отвори прашањето за зависноста на украинската војска од технологијата на приватна компанија и од одлуките што ги носат американските власти. Засега останува нејасно кој конкретно го одобрил ограничувањето на „Старшилд“ (Starshield), додека последиците по комуникациите и воените операции сè уште се предмет на проценки и извештаи од теренот.
