Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, денес ја нагласи незаменливата улога на Соединетите Американски Држави во одбраната на Европа, нагласувајќи дека Европа не може да се одбрани од сегашните закани.
„Ако некој овде мисли дека Европската Унија или Европа како целина може да се одбрани без САД, само продолжете да сонува. Не можете. Ние не можеме. Ние сме потребни еден на друг“, рече Руте во обраќањето пред Комитетот за надворешни работи и Комитетот за безбедност и одбрана на Европскиот парламент во Брисел.
Тој додаде дека САД исто така се потпираат на НАТО за да ја обезбедат сопствената безбедност, нагласувајќи ја меѓусебната зависност на сојузниците во рамките на НАТО.
„Ако навистина сакате да бидете сами, а има и такви кои се залагаат за тоа, заборавете на тоа, никогаш не можете да стигнете до таму со пет проценти, ќе ви требаат 10 проценти“, рече тој, осврнувајќи се на трошоците за одбрана.
„Ќе мора да изградите свои нуклеарни капацитети што чинат милијарди и милијарди евра. Во тој сценарио, ќе го изгубите крајниот гарант на нашата слобода, а тоа е американскиот нуклеарен чадор. Значи, среќно со тоа“, додаде тој.
Руте ја нагласи потребата од тесна координација меѓу НАТО и ЕУ, признавајќи ги нивните индивидуални силни страни.
„ЕУ е одлична во градењето отпорност, но е исто така многу силна во регулацијата. И тука ни е особено потребна дерегулација“, рече тој.
Гренланд во фокусот на безбедносните разговори
Неговите коментари доаѓаат во услови на долготрајни тензии околу Гренланд, по контроверзниот обид на американскиот претседател Доналд Трамп да ја преземе данската територија.
Трамп го омекна тонот по средбата со Руте во Давос, Швајцарија, велејќи дека разговарале за рамковен договор за Гренланд што ќе ги реши неговите безбедносни загрижености и ќе се спротивстави на руското и кинеското влијание.
Руте рече дека се договорени два работни процеса за безбедноста на Гренланд и Арктикот, при што едниот се фокусира на поактивна улога на НАТО во дефинирањето како алијансата може заеднички да ги спречи Русија и Кина да го зголемат своето присуство во арктичкиот регион.
Другиот работен процес е помеѓу Данска, Гренланд и САД, рече Руте, додавајќи: „Од Данците, Гренланд и САД зависи да го спроведат. Јас нема да бидам вклучен во тој работен процес.“
„Немам мандат да преговарам во име на Данска, па затоа не сум го сторил тоа и нема да го направам“, додаде тој.
Итна помош за Украина
Зборувајќи за војната меѓу Москва и Киев, Руте нагласи дека иако одбранбената индустрија и внатрешниот пазар на Европа се важни предности, непосреден приоритет мора да биде задоволување на итните одбранбени потреби на Украина во услови на континуирани напади врз „цивилната инфраструктура“.
„ЕУ врши клучна работа тука со овој пакет заем од 90 милијарди евра (107 милијарди долари). Тие 90 милијарди ќе направат огромна разлика за безбедноста и нејзиниот просперитет на Украина. Но, тука навистина силно ве повикувам да обезбедите флексибилност во начинот на кој овие средства можат да се трошат“, рече тој.
„Европа сега ја гради својата одбранбена индустрија, што е од витално значење, но во моментов не може да обезбеди доволно од она што ѝ е потребно на Украина за да се одбрани денес и да ги одврати заканите утре. Затоа, додека го одобрувате овој заем, ве повикувам да ги ставите потребите на Украина на прво место“, додаде тој.
Тој, исто така, ја нагласи клучната улога на поддршката на САД во одржувањето на Украина во борбата, истакнувајќи дека американските воени средства вредни милијарди долари веќе пристигнуваат во земјата.
