Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, денес во Брисел изјави дека Арктикот е сè поважен за заедничката безбедност и дека НАТО треба колективно да преземе поголема одговорност за безбедноста на арктичкиот регион.
Руте на прес-конференција во Брисел изјави дека членките на НАТО редовно спроведуваат вежби на Арктикот, „обезбедувајќи дека сме подготвени да се бориме и да дејствуваме во сите услови“.
„Соочени со зголемените руски воени активности и растечкиот интерес на Кина за високиот север, беше клучно да направиме повеќе и затоа ја започнавме мисијата „Арктик воч“, рече Руте.
Тој додаде дека мисијата ја покажува посветеноста на НАТО на обезбедувањето на безбедноста на Арктикот и сите сојузници, а целта е да се синхронизираат напорите за да се биде поефикасен и да се проценат потенцијалните предизвици и (безбедносните) празнини и да се надминат.
„Она што е навистина ново во врска со ова е што за прв пат ќе обединиме сè што правиме на Арктикот под една команда“, рече генералниот секретар на НАТО пред утрешниот состанок на министрите за одбрана на членките на воениот сојуз.
Претходно денес беше објавено дека НАТО ја започнува мисијата „Арктичка гарда“, откако американскиот претседател Доналд Трамп се закани дека ќе ја окупира автономната данска покраина минатата година, предизвикувајќи тензии меѓу членовите на воениот сојуз.
Руте рече дека на утрешниот состанок ќе чуе од министрите како сојузниците ги спроведуваат одлуките донесени на самитот во Хаг минатата година, кои се однесуваат на зголемување на трошоците за одбрана на пет проценти од бруто домашниот производ и зајакнување на одбранбената индустрија.
Тој нагласи дека е неопходна одбранбена индустрија која може брзо да одговори на потребите на земјите од НАТО, а тоа значи поголемо производство, посилен синџир на снабдување, усвојување на нови технологии.
„За да ја одржиме Европа безбедна, ни е потребна тесна трансатлантска соработка, но исто така треба да ги зголемиме инвестициите и да преземеме поголема одговорност“, рече Руте.
Според неодамна постигнатиот договор за нова распределба на раководните одговорности во структурите на алијансата, Обединетото Кралство ќе ја преземе Здружената команда на силите Норфолк (JFC Norfolk) во Вирџинија, а Италија ќе ја преземе Здружената команда на силите Неапол, и двете моментално под американска команда.
Исто така, раководството на Здружената команда на силите во Брусум, Холандија, ќе биде ротирано помеѓу Германија и Полска.
Поддршката за Украина ќе биде една од главните теми на утрешниот состанок на министрите за одбрана, како и на неформалниот состанок НАТО-Украина на кој ќе присуствуваат украинскиот министер за одбрана Михаил Федоров и високата претставничка на ЕУ за надворешни работи и безбедносна политика Каја Калас.
Украина, рече Руте, не може сама да обезбеди мир, поради што поддршката од сојузниците е важна.
„Претседателот Путин се обидува да го скрши народот на Украина, надевајќи се дека ќе ја ослабне нивната решителност. Но, Украина и украинскиот народ постојано покажуваат дека нема да бидат скршени“, рече Руте.
Во врска со прашањето за безбедносните гаранции за Украина, Руте рече дека во последните шест месеци е постигнат голем напредок и дека постојат различни елементи на безбедносни гаранции, но дека прво треба да се постигне мировен договор.
„Прашањето е дали Русите се подготвени да играат за да можеме да ја завршиме оваа војна за да никогаш повеќе не се обидат да ја нападнат Украина“, рече Руте.
На прашањето од новинарите дали САД испраќаат порака до НАТО со тоа што на утрешниот состанок ќе присуствува потсекретарот Елбриџ Колби наместо министерот за одбрана Пит Хегсет, Руте рече дека тоа не значи ништо во однос на ангажманот на САД во алијансата и дека Колби е „многу важен човек“ и дека имало многу интензивни дискусии меѓу НАТО и Вашингтон.
