петок, февруари 20, 2026
Дома СВЕТ Пентагон  ѝ се закани на Европа: Ако купувате само свое оружје, ќе...

Пентагон  ѝ се закани на Европа: Ако купувате само свое оружје, ќе следи одмазда

178

Администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп се закани со одмазда против европските земји ако Европската Унија, во својот план за вооружување на континентот, ги фаворизира домашните производители на оружје пред американските.

Министерството за одбрана на САД (Пентагон) остро се спротивстави на секој обид на ЕУ да го ограничи пристапот до европскиот пазар за американските производители на оружје, предупредувајќи дека таков потег би предизвикал реципрочен одговор. Овие претходно необјавени забелешки беа дадени претходно овој месец како дел од јавната расправа на Европската комисија за новите правила на ЕУ за набавка на оружје.

„Соединетите Американски Држави остро се спротивставуваат на какви било промени во Директивата што би ја ограничиле можноста на американската индустрија да поддржува или да учествува во набавките за национална одбрана од страна на земјите-членки на ЕУ“, соопшти американската администрација пред планираното ажурирање на европските закони за набавки за одбрана.

Вашингтон додаде дека „протекционистичките политики што ги истиснуваат американските компании од пазарот се погрешен пат“, особено со оглед на тоа што најголемите европски фирми за одбрана продолжуваат значително да имаат корист од слободниот пристап до американскиот пазар.

Овој потег истакнува препознатлив парадокс во американскиот пристап кон Европа: додека администрацијата на Трамп постојано инсистира Европејците да преземат поголем товар од сопствената конвенционална одбрана, Вашингтон не сака ова да се случи на сметка на американските производители на оружје.

Европската комисија се обидува да го зголеми уделот на европско оружје во своите арсенали во последните неколку години, особено во светлината на потенцијалниот конфликт со Русија. Во моментов, Европа е во голема мера зависна од американската воена опрема: речиси две третини од увезеното оружје на ЕУ доаѓа од Соединетите Американски Држави.

Најчестите системи вклучуваат борбен авион Ф-35, артилерискиот систем HIMARS и системот за воздушна одбрана „Патриот“.

Се очекува Европската комисија да претстави ажурирање на директивата од 2009 година во третиот квартал, среде контроверзни обиди за воведување построги правила „Купувајте европско“. ЕУ веќе им дава предност на локалните компании во проекти како што е програмата SAFE од 150 милијарди евра, како и во купувањето оружје за Украина преку неодамна одобрен заем од 90 милијарди евра. Според сегашните планови, парите од ЕУ можат да се користат само ако најмалку 65 проценти од вредноста на опремата е од европско потекло.

Пентагон јасно стави до знаење дека воведувањето силна клаузула што ги фаворизира европските компании би предизвикало одмазда.

Доколку се спроведе, САД веројатно ќе ги укинат постојните исклучоци од американските протекционистички закони („Купувајте американско“) што моментално ги уживаат европските компании. Дури 19 од 27-те земји-членки на ЕУ потпишаа договори со Вашингтон што им овозможуваат на европските компании, како што се италијанскиот Леонардо и шведскиот Сааб, да учествуваат на тендери на Пентагон.

Отстранувањето на овие исклучоци ефикасно би го затворило американскиот пазар за европската одбранбена индустрија. Американската администрација тврди дека таков потег од страна на Европа би го ослабнал НАТО, би ја ограничил слободата на земјите-членки за набавка и би го прекршил неодамна потпишаниот трговски договор меѓу САД и ЕУ, според кој Брисел се обврза на поголеми купувања на американско оружје. Оваа порака беше поддржана, со малку помек тон, од страна на Трговската комора на САД, пренесе „Кликс.ба.

ИЗДВОЕНИ