четврток, октомври 22, 2026
Дома СВЕТ Опасна игра на Русија во вселената: Ризичниот маневар испрати порака до Украинците,...

Опасна игра на Русија во вселената: Ризичниот маневар испрати порака до Украинците, но и до САД

137
epa06355882 (FILE) - A Russian Soyuz 2.1b rocket carrying the Meteor M satellite and additional 18 small satellites lifts off from the Vostochny cosmodrome outside the city of Tsiolkovsky, Amur region, Russia, 28 November 2017. Norwegian media reports on 28 November state the Norwegian authorities have not been able to establish a connection with the Norwegian AISSat-3 satellite that was onboard the Soyuz carrier. The authorities suspect something may have gone wrong with the second phase that was to fire above Antarctica. EPA/MAXIM SHIPENKOV

Рускиот сателит Космос 2612 направи невообичаено блиску минување покрај сателитот ICEYE-X36, кој го управува комерцијалната компанија ICEYE регистрирана во САД. Настанот предизвика загриженост кај експертите за вселенска безбедност за можноста Русија да развива нови начини за следење и компромитирање на сателити кои се важни за западните земји и Украина.

Според јавно достапните податоци за следење на сателити, најблиското приближување се случило околу 16:07 часот по UTC. Некои проценки сугерираат дека растојанието било само 26 метри, но LeoLabs, компанија која ги следи објектите во орбитата, изјави дека може да потврди со висок степен на доверба дека вселенското летало се доближило на околу 500 метри.

Иако разликата помеѓу овие проценки не е занемарлива, обете укажуваат на исклучително блиска средба помеѓу два сателита кои, според достапните информации, не биле вклучени во заеднички координирана операција.

Во својата анализа, LeoLabs опиша како рускиот сателит прво се приближил до вселенското летало ICEYE-X36 од растојание од неколку стотици километри, потоа извршил дополнителни маневри во близина, останал таму некое време и конечно почнал да се оддалечува. Најновите набљудувања покажуваат дека нивните траектории повторно се разликуваат.

ICEYE-X36 е дел од констелација на сателити од финската компанија ICEYE, која е специјализирана за радарско снимање на површината на Земјата. Вселенското летало беше лансирано во орбитата во 2024 година.

За разлика од сателитите што снимаат во видливиот дел од спектарот, ICEYE користи синтетички апертурен радар (SAR), што му овозможува да собира слики ноќе и за време на лоши временски услови, вклучувајќи облаци и густ чад.

Ваквите слики се особено корисни во воени услови, бидејќи овозможуваат следење на воените позиции, движења и инфраструктура без оглед на видливоста, поради што украинските власти со години ги користат сателитските слики од ICEYE, вклучително и за воени цели.

Според анализата на Клејтон Своуп од Центарот за стратешки и меѓународни студии (CSIS) и истражувачката Шантал Ли, Космос 2612 изведувал маневри во текот на неколку недели за да се усогласи со орбитата на вселенското летало ICEYE-X36. На почетокот на октомври, повторно влезе во орбитата на речиси иста надморска височина и рамнина како и комерцијалниот сателит.

Астрономот Џонатан Мекдауел предупреди дека ова е многу необичен настан: според неговите сознанија, ова би можело да биде првото такво блиско приближување на два активни сателити во ниската орбита на Земјата без дозвола од сопственикот на едното од вселенските летала.

Адам Марш од LeoLabs го опиша настанот како најнапредна и потенцијално опасна операција на неконтролирано приближување на вселенско летало што неговата организација некогаш ја забележала.

Сè уште не е познато што Русија сакала да постигне со приближувањето кон сателитот ICEYE-X36. Можни објаснувања вклучуваат собирање разузнавачки информации, демонстрација на способностите и обид за нарушување на вселенското летало.

Сателит што се приближува до друг може да собира слики и податоци за својата опрема, способности и методи на работа, а таквите информации можат да му помогнат на потенцијалниот противник да ги идентификува слабостите во системот.

Се споменуваат и посериозни сценарија: сателит кој може прецизно да маневрира во близина на друг објект би можел потенцијално да ги наруши неговите комуникации, да ги оштети сензорите или сончевите панели, па дури и физички да ја промени својата траекторија. Ваквите можности не значат дека во овој случај се случило нешто од ова.

ИЗДВОЕНИ