Додека Трамп остро го напаѓа, Европа застанува зад Зеленски: Дали поддршката од Брисел ќе биде доволна?

Лидерите на Европската унија ќе се соберат околу претседателот Володимир Зеленски на самитот денеска, и тоа во момент кога американскиот претседател Доналд Трамп упати уште една остра критика кон Украина, нарекувајќи ги нејзините напади врз руските рафинерии „срам“.

ЕУ го пречекува Зеленски во Брисел во еден од најтешките периоди за Украина, додека врз украинските градови паѓаат ракети и беспилотни летала, а постои и стравување дека САД би можеле да ја прекинат размената на разузнавачки податоци и воената помош за Киев.

Минатиот викенд, Трамп го изненади Зеленски со изјавата дека Украина и Русија се договориле да не ги напаѓаат енергетските постројки на другата страна. Во пресрет на ноемвриските избори во САД, Трамп ги обвини украинските напади врз руските рафинерии за порастот на цените на енергенсите – фактор што би можел да го чини гласови.

„Сакаме да ја завршиме оваа војна што е можно поскоро. Во моментов, не гледаме никакви сигнали од руска страна дека се подготвени за тоа – да ја завршат војната – поради што мораме да се подготвиме за зимата“, изјави Зеленски по пристигнувањето на самитот.

„Зимскиот пакет опфаќа не само енергетика, туку и противвоздушна одбрана и финансирање“, наведе Зеленски, додавајќи дека ќе разговара за потребите на Украина за остатокот од оваа година, како и за 2027 година.

Украина изврши напад врз руска рафинерија за нафта откако Зеленски изјави дека Киев се откажува од енергетското примирје за кое зборуваше Трамп, притоа критикувајќи ја подготвеноста на Трамп да склучи договор со Москва. „Сè што прави е тоа што ја зголемува глобалната цена на нафтата. Па, мислам дека тоа е срам“, рече Трамп во интервју за медиумот „Њузмакс“, откако Украина нападна рафинерија југоисточно од Москва, која помага во снабдувањето на руската престолнина.

Администрацијата на Трамп, исто така, размислува за олеснување на санкциите за пловила што припаѓаат на таканаречената „флота во сенка“ – бродови што превезувале нафта и нафтени деривати од земји како Русија, изјави во средата еден американски функционер.

Лидерите на ЕУ остро го критикуваа договорот на Трамп за дизелот, иако и самите се соочуваат со вртоглав пораст на цените на енергенсите – ситуација што ги разоткри поделбите меѓу земјите-членки уште првиот ден од самитот, во четвртокот. Претходно овој месец, Зеленски изјави за Ројтерс дека Украина постигнала договор со европските партнери за план за покривање на недостигот од 27 милијарди долари во воените трошоци за оваа година. Ова би овозможило набавка на беспилотни летала неопходни за одржување на борбените дејствија до почетокот на 2027 година.

Сепак, министерот за финансии, Серхиј Марченко, неодамна изјави дека Украина за следната година сè уште се соочува со непокриен буџетски дефицит од 32,6 милијарди долари – бројка во која не се вклучени директните воени испораки од сојузниците, чија вредност се проценува на 40 милијарди долари.

„Не сум задоволен од бројот на земји кои беа подготвени да ветат нова финансиска поддршка за Украина. Сепак, очекуваме дека неколку земји наскоро ќе ветат дополнителна воена поддршка“, изјави холандскиот премиер Роб Јетен.

„Денешниот ден првенствено ќе биде посветен на разговори со Зеленски за тоа како да се справиме со сложената дипломатска ситуација што настана, како и како да се преброди зимата“, рече тој.

Прашан за најновите изјави на Трамп, Јетен рече: „Ова не е соодветен јазик. Во сопствен интерес на Трамп е да ја брани Украина во оваа војна“.

Што се однесува до Русија, претседателот Владимир Путин го минимизираше значењето на украинските напади врз руските рафинерии, тврдејќи дека тие не предизвикале „ништо особено значајно“.

Пред пристигнувањето на Зеленски на самитот, Русија исто така презеде чекори за ставање на локалните средства на француски, германски, шведски и холандски компании под привремена државна управа, како одговор на поддршката што ЕУ ѝ ја дава на Украина.

Според локалните власти, најновите руски напади со беспилотни летала врз градот Харков резултираа со три жртви, додека нападот врз регионот Волин – кој граничи со Полска – остави 370.000 луѓе без електрична енергија.

Приватниот енергетски оператор ДТЕК (DTEK) објави на платформата „Икс“ (X) дека, за време на руските напади, во украинскиот главен град Киев биле воведени итни прекини во снабдувањето со електрична енергија. Белгискиот премиер Барт де Вевер истакна дека Зеленски „веројатно ќе ги погледне сите директно во очи и ќе рече: ’Ви благодарам за 90-те милијарди, но тие пари ќе исчезнат, бидејќи војната е многу скапа работа‘“. – Па, дали вие, како европско семејство, сè уште сте волни, подготвени и способни да ги поткрепите своите зборови со дела – да ѝ дадете поддршка на Украина и да ги одржите украинското општество и одбраната? – рече тој.